🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:13:41 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

अन् (अनँ)

अदादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 02.0065
धात्वर्थ: प्राणने — जीना, श्वासोच्छवास करना, समर्थ होना (to breathe,to live, to inhale, to be able)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअनितिअनितःअनन्ति
मध्यमअनिषिअनिथःअनिथ
उत्तमअनिमिअनिवःअनिमः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअनितात् / अनिताद् / अनितुअनिताम्अनन्तु
मध्यमअनितात् / अनिताद् / अनिहिअनितम्अनित
उत्तमअनानिअनावअनाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआनत् / आनद् / आनीत् / आनीद्आनिताम्आनन्
मध्यमआनः / आनीःआनितम्आनित
उत्तमआनम्आनिवआनिम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअन्यात् / अन्याद्अन्याताम्अन्युः
मध्यमअन्याःअन्यातम्अन्यात
उत्तमअन्याम्अन्यावअन्याम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअनिष्यतिअनिष्यतःअनिष्यन्ति
मध्यमअनिष्यसिअनिष्यथःअनिष्यथ
उत्तमअनिष्यामिअनिष्यावःअनिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअनिताअनितारौअनितारः
मध्यमअनितासिअनितास्थःअनितास्थ
उत्तमअनितास्मिअनितास्वःअनितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआनआनतुःआनुः
मध्यमआनिथआनथुःआन
उत्तमआनआनिवआनिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआनीत् / आनीद्आनिष्टाम्आनिषुः
मध्यमआनीःआनिष्टम्आनिष्ट
उत्तमआनिषम्आनिष्वआनिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअन्यात् / अन्याद्अन्यास्ताम्अन्यासुः
मध्यमअन्याःअन्यास्तम्अन्यास्त
उत्तमअन्यासम्अन्यास्वअन्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमआनिष्यत् / आनिष्यद्आनिष्यताम्आनिष्यन्
मध्यमआनिष्यःआनिष्यतम्आनिष्यत
उत्तमआनिष्यम्आनिष्यावआनिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें