॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: सींचना, गीला करना
संस्कृत: सेचने
अंग्रेज़ी: to irrigate, to moisten, to wet
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | गरतात् / गरताद् / गरतु | गरताम् | गरन्तु |
| मध्यम | गर / गरतात् / गरताद् | गरतम् | गरत |
| उत्तम | गराणि | गराव | गराम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: गरति · लिट्: जगार · लुट्: गर्ता · लृट्: गरिष्यति · लोट्: गरतात् · लङ्: अगरत् · विधिलिङ्: गरेत् · आशीर्लिङ्: ग्रियात् · लुङ्: अगार्षीत् · लृङ्: अगरिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: गरण · ण्वुल्: गारकः · तृच्: गर्ता · ण्यत्: गार्यः · तव्य: गर्तव्यः · अनीयर्: गरणीयः · क्त: गृतः · क्तवतु: गृतवान् · शतृ: गरन् · स्य-शतृ: गरिष्यन् · क्त्वा: गृत्वा · ल्यप्: प्रगृत्य · तुमुन्: गर्तुम् · णमुल्: गारम् · घञ्: गारः · क्तिन्: गृति · क्वसु: जगृवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| जर-गर | समास: जर + गृ कर्मधारय (सम्भावित — पूर्वपद विशेषण) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: गृ धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: गर (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन | गर (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
जरगर 📚जर 📚ग् ➤ जर (वृद्ध होना, जीर्ण होना) + गृ (सींचना, गीला करना)
संस्कृत: सेचने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| जर 📚 | पु संज्ञा पुं॰ जरा । वृद्धावस्था | 🟠🔵🟣🟢 |
| ग् 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड