॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: घमण्डी, अहंकारी, अभिमानी
संस्कृत: सन्दीपने
अंग्रेज़ी: to ignite, to set on fire
व्युत्पत्ति: दृप् + क्त, दृप् + णिनि (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | दर्पितः | दर्पितौ | दर्पिताः |
| द्वितीया | दर्पितम् | दर्पितौ | दर्पितान् |
| तृतीया | दर्पितेन | दर्पिताभ्याम् | दर्पितैः |
| चतुर्थी | दर्पिताय | दर्पिताभ्याम् | दर्पितेभ्यः |
| पञ्चमी | दर्पितात् / दर्पिताद् | दर्पिताभ्याम् | दर्पितेभ्यः |
| षष्ठी | दर्पितस्य | दर्पितयोः | दर्पितानाम् |
| सप्तमी | दर्पिते | दर्पितयोः | दर्पितेषु |
| सम्बोधन | हे दर्पित | हे दर्पितौ | हे दर्पिताः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | दर्पति / दर्पयति | दर्पतः / दर्पयतः | दर्पन्ति / दर्पयन्ति |
| मध्यम | दर्पयसि / दर्पसि | दर्पथः / दर्पयथः | दर्पथ / दर्पयथ |
| उत्तम | दर्पयामि / दर्पामि | दर्पयावः / दर्पावः | दर्पयामः / दर्पामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: दर्पति · लट् (आत्मने.): दर्पयते · लिट्: ददर्प · लिट् (आत्मने.): दर्पयाञ्चक्रे · लुट्: दर्पयिता · लुट् (आत्मने.): दर्पयिता · लृट्: दर्पयिष्यति · लृट् (आत्मने.): दर्पयिष्यते · लोट्: दर्पतात् · लोट् (आत्मने.): दर्पयताम् · लङ्: अदर्पत् · लङ् (आत्मने.): अदर्पयत · विधिलिङ्: दर्पयेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): दर्पयेत · आशीर्लिङ्: दर्प्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): दर्पयिषीष्ट · लुङ्: अददर्पत् · लुङ् (आत्मने.): अददर्पत · लृङ्: अदर्पयिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): अदर्पयिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: दर्पण · ण्वुल्: दर्पकः · तृच्: दर्पिता · यत्: दर्प्यः · तव्य: दर्पितव्यः · अनीयर्: दर्पणीयः · क्त: दृपितः · क्तवतु: दृपितवान् · शतृ: दर्पन् · स्य-शतृ: दर्पिष्यन् · शानच्: दर्पयमाणः · क्त्वा: दर्पित्वा · ल्यप्: प्रदृप्य · तुमुन्: दर्पितुम् · णमुल्: दर्पम् · घञ्: दर्पः · क्तिन्: दृप्ति · क्वसु: ददृप्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| दर्पित | दर्पित (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: दृप् + क्त 📚 अन्य सम्भावना: दर्पित (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: दृप् + क्त |
दर्पित 📚 ➤ घमण्डी, अहंकारी, अभिमानी
संस्कृत: सन्दीपने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| दर्पित 📚 | गर्वत । अंहकार से भरा हुआ | 🟠🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड