॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: देना, सौंपना
संस्कृत: दाने
अंग्रेज़ी: to give, to handover
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | दासतात् / दासताद् / दासतु | दासताम् | दासन्तु |
| मध्यम | दास / दासतात् / दासताद् | दासतम् | दासत |
| उत्तम | दासानि | दासाव | दासाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: दासति · लट् (आत्मने.): दासते · लिट्: ददास · लिट् (आत्मने.): ददासे · लुट्: दासिता · लुट् (आत्मने.): दासिता · लृट्: दासिष्यति · लृट् (आत्मने.): दासिष्यते · लोट्: दासतात् · लोट् (आत्मने.): दासताम् · लङ्: अदासत् · लङ् (आत्मने.): अदासत · विधिलिङ्: दासेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): दासेत · आशीर्लिङ्: दास्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): दासिषीष्ट · लुङ्: अदासीत् · लुङ् (आत्मने.): अदासिष्ट · लृङ्: अदासिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): अदासिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: दासन · ण्वुल्: दासकः · तृच्: दासिता · ण्यत्: दास्यः · तव्य: दासितव्यः · अनीयर्: दासनीयः · क्त: दासितः · क्तवतु: दासितवान् · शतृ: दासन् · स्य-शतृ: दासिष्यन् · शानच्: दासमानः · क्त्वा: दासित्वा · ल्यप्: प्रदास्य · तुमुन्: दासितुम् · णमुल्: दासम् · घञ्: दासः · क्तिन्: दास्ति · क्वसु: ददास्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| दास | दास् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: दास (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन | दास (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: दास् + अच् |
दास 📚 ➤ देना, सौंपना
संस्कृत: दाने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| दास् 📚 | cl. 1. P. Ā. दासति, ˚ते, to give (Dhātup. xxi, 28), cl. 5. P. दास्नोति… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड