॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: झूलना, डोलना, हिलना
व्युत्पत्ति: दुल् +
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | दोलः | दोलौ | दोलाः |
| द्वितीया | दोलम् | दोलौ | दोलान् |
| तृतीया | दोलेन | दोलाभ्याम् | दोलैः |
| चतुर्थी | दोलाय | दोलाभ्याम् | दोलेभ्यः |
| पञ्चमी | दोलात् / दोलाद् | दोलाभ्याम् | दोलेभ्यः |
| षष्ठी | दोलस्य | दोलयोः | दोलानाम् |
| सप्तमी | दोले | दोलयोः | दोलेषु |
| सम्बोधन | हे दोल | हे दोलौ | हे दोलाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| दोल | दोल (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन 📚 (व्युत्पत्ति: दुल् + अच्) अन्य सम्भावना: दोल (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: दुल् + अच् |
दोल 📚 ➤ झूलना, डोलना, हिलना
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| दोल 📚 | झूला । हिंडोला | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड