॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: ले जाना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: नये
अंग्रेज़ी: to carry
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | नरा | नरे | नराः |
| द्वितीया | नराम् | नरे | नराः |
| तृतीया | नरया | नराभ्याम् | नराभिः |
| चतुर्थी | नरायै | नराभ्याम् | नराभ्यः |
| पञ्चमी | नरायाः | नराभ्याम् | नराभ्यः |
| षष्ठी | नरायाः | नरयोः | नराणाम् |
| सप्तमी | नरायाम् | नरयोः | नरासु |
| सम्बोधन | हे नरे | हे नरे | हे नराः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | नरति | नरतः | नरन्ति |
| मध्यम | नरसि | नरथः | नरथ |
| उत्तम | नरामि | नरावः | नरामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: नरति · लिट्: ननार · लुट्: नरिता · लृट्: नरिष्यति · लोट्: नरतात् · लङ्: अनरत् · विधिलिङ्: नरेत् · आशीर्लिङ्: नीर्यात् · लुङ्: अनारीत् · लृङ्: अनरिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: नरण · ण्वुल्: नारकः · तृच्: नरीता · ण्यत्: नार्यः · तव्य: नरीतव्यः · अनीयर्: नरणीयः · क्त: नीर्णः · क्तवतु: नीर्णवान् · शतृ: नरन् · स्य-शतृ: नरीष्यन् · क्त्वा: नीर्त्वा · ल्यप्: प्रनीर्य · तुमुन्: नरीतुम् · णमुल्: नारम् · क्तिन्: नीर्णि · क्वसु: निनीर्वान्
अर्थ: जो जाता है, जाने वाला, गतिमान होने वाला, ठहरने वाला, शेष रहने वाला, मैथुन करने वाला
व्युत्पत्ति: गै-क (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | गः | गौ | गाः |
| द्वितीया | गम् | गौ | गान् |
| तृतीया | गेन | गाभ्याम् | गैः |
| चतुर्थी | गाय | गाभ्याम् | गेभ्यः |
| पञ्चमी | गात् / गाद् | गाभ्याम् | गेभ्यः |
| षष्ठी | गस्य | गयोः | गानाम् |
| सप्तमी | गे | गयोः | गेषु |
| सम्बोधन | हे ग | हे गौ | हे गाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
नराम् 📚 ➤ ले जाना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: नये
ग 📚 ➤ जो जाता है, जाने वाला, गतिमान होने वाला, ठहरने वाला, शेष रहने वाला, मैथुन करने वाला
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| नरा 📚 | नरकट की एक छोटी नली सिसके उपर सूत लपेटा रहता है (जोलाहे) | 🟠 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| नरांग | नराम् + ग | अनुस्वार | मोऽनुस्वारः (८.३.२३) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड