॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: ढकना, घिरना, छिपाना (भाववाचक/करणवाचक कृदन्त)
संस्कृत: संवरणे · पर्याय: प्राकार, साल
अंग्रेज़ी: to cover,to surround, to conceal
व्युत्पत्ति: वृ + ल्युट् (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | वरणम् | वरणे | वरणानि |
| द्वितीया | वरणम् | वरणे | वरणानि |
| तृतीया | वरणेन | वरणाभ्याम् | वरणैः |
| चतुर्थी | वरणाय | वरणाभ्याम् | वरणेभ्यः |
| पञ्चमी | वरणात् / वरणाद् | वरणाभ्याम् | वरणेभ्यः |
| षष्ठी | वरणस्य | वरणयोः | वरणानाम् |
| सप्तमी | वरणे | वरणयोः | वरणेषु |
| सम्बोधन | हे वरण | हे वरणे | हे वरणानि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | वरति | वरतः | वरन्ति |
| मध्यम | वरसि | वरथः | वरथ |
| उत्तम | वरामि | वरावः | वरामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: वरति · लिट्: ववार · लुट्: वर्ता · लृट्: वरिष्यति · लोट्: वरतात् · लङ्: अवरत् · विधिलिङ्: वरेत् · आशीर्लिङ्: व्रियात् · लुङ्: अवार्षीत् · लृङ्: अवरिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: वरण · ण्वुल्: वारकः · तृच्: वर्ता · ण्यत्: वार्यः · तव्य: वर्तव्यः · अनीयर्: वरणीयः · क्त: वृतः · क्तवतु: वृतवान् · शतृ: वरन् · स्य-शतृ: वरिष्यन् · क्त्वा: वृत्वा · ल्यप्: प्रवृत्य · तुमुन्: वर्तुम् · णमुल्: वारम् · घञ्: वारः · क्तिन्: वृति · क्वसु: ववृवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| नीवरण | वरण (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: निस् + वृ + ल्युट् 📚 अन्य सम्भावना: नीवरण (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
नीवरण 📚 ➤ ढकना, घिरना, छिपाना (भाववाचक/करणवाचक कृदन्त)
संस्कृत: संवरणे · पर्याय: प्राकार, साल
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| वरण 📚 | किसी को पसंद करके किसी कार्य के लिये नियुक्त करना । किसी को किसी काम क… | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| वरण |
परकोटा (२.२.३) — प्राकार, साल बरना वृक्ष के नाम (२.४.२५) — वरुण, सेतु, तिक्तशाक, कुमारक |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड