॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: प्रेरणा करना (भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा))
संस्कृत: प्रेरणे · पर्याय: नुन्न, अस्त, निष्ठ्यूत, आविद्ध, क्षिप्त
अंग्रेज़ी: pushed or driven away, AV.
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | नुत्तः | नुत्तौ | नुत्ताः |
| द्वितीया | नुत्तम् | नुत्तौ | नुत्तान् |
| तृतीया | नुत्तेन | नुत्ताभ्याम् | नुत्तैः |
| चतुर्थी | नुत्ताय | नुत्ताभ्याम् | नुत्तेभ्यः |
| पञ्चमी | नुत्तात् / नुत्ताद् | नुत्ताभ्याम् | नुत्तेभ्यः |
| षष्ठी | नुत्तस्य | नुत्तयोः | नुत्तानाम् |
| सप्तमी | नुत्ते | नुत्तयोः | नुत्तेषु |
| सम्बोधन | हे नुत्त | हे नुत्तौ | हे नुत्ताः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | नुदति | नुदतः | नुदन्ति |
| मध्यम | नुदसि | नुदथः | नुदथ |
| उत्तम | नुदामि | नुदावः | नुदामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: नुदति · लट् (आत्मने.): नुदते · लिट्: नुनोद · लिट् (आत्मने.): नुनुदे · लुट्: नोत्ता · लुट् (आत्मने.): नोत्ता · लृट्: नोत्स्यति · लृट् (आत्मने.): नोत्स्यते · लोट्: नुदतात् · लोट् (आत्मने.): नुदताम् · लङ्: अनुदत् · लङ् (आत्मने.): अनुदत · विधिलिङ्: नुदेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): नुदेत · आशीर्लिङ्: नुद्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): नुत्सीष्ट · लुङ्: अनौत्सीत् · लुङ् (आत्मने.): अनुत्त · लृङ्: अनोत्स्यत् · लृङ् (आत्मने.): अनोत्स्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: नोदन · ण्वुल्: नोदकः · तृच्: नोत्ता · ण्यत्: नोद्यः · तव्य: नोत्तव्यः · अनीयर्: नोदनीयः · क्त: नुत्तः · क्तवतु: नुत्तवान् · शतृ: नुदन् · स्य-शतृ: नोत्स्यन् · शानच्: नुदमानः · क्त्वा: नुत्त्वा · ल्यप्: प्रणुद्य · तुमुन्: नोत्तुम् · णमुल्: नोदम् · घञ्: नोदः · क्तिन्: नुत्ति · क्वसु: नुनुद्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| नुत्तः | नुत्त (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: नुद् + क्त 📚 |
नुत्तः 📚 ➤ प्रेरणा करना (भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा))
संस्कृत: प्रेरणे · पर्याय: नुन्न, अस्त, निष्ठ्यूत, आविद्ध, क्षिप्त
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| नुत्त 📚 | चलाया हुआ । क्षिप्त | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| नुत्त |
फेंका/प्रेरित (३.१.८६) — नुन्न, अस्त, निष्ठ्यूत, आविद्ध, क्षिप्त, ईरित |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड