॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: मांगना
संस्कृत: याचने
अंग्रेज़ी: to beg,to beg,to ask,to solicit
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | चततात् / चतताद् / चततु | चतताम् | चतन्तु |
| मध्यम | चत / चततात् / चतताद् | चततम् | चतत |
| उत्तम | चतानि | चताव | चताम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: चतति · लट् (आत्मने.): चतते · लिट्: चचात · लिट् (आत्मने.): चेते · लुट्: चतिता · लुट् (आत्मने.): चतिता · लृट्: चतिष्यति · लृट् (आत्मने.): चतिष्यते · लोट्: चततात् · लोट् (आत्मने.): चतताम् · लङ्: अचतत् · लङ् (आत्मने.): अचतत · विधिलिङ्: चतेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): चतेत · आशीर्लिङ्: चत्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): चतिषीष्ट · लुङ्: अचतीत् · लुङ् (आत्मने.): अचतिष्ट · लृङ्: अचतिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): अचतिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: चतन · ण्वुल्: चातकः · तृच्: चतिता · यत्: चत्यः · तव्य: चतितव्यः · अनीयर्: चतनीयः · क्त: चतितः · क्तवतु: चतितवान् · शतृ: चतन् · स्य-शतृ: चतिष्यन् · शानच्: चतमानः · क्त्वा: चतित्वा · ल्यप्: प्रचत्य · तुमुन्: चतितुम् · णमुल्: चातम् · घञ्: चातः · क्तिन्: चत्ति · क्वसु: चेतिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| पर-चत | समास: पर + चत् कर्मधारय (सम्भावित — पूर्वपद विशेषण) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: चत् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: चत (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: चत् + अच् | चत (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: चत् + अच् |
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| पर 📚 | साधारणतः लोग दो चरणों को ही (जिन्हें वास्तव में अर्धाली कहते हैं) चौपा… | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| चत् 📚 | cl. 1. चतति, ‘to hide one's self’. See चतत् and चत्त; to go, Naigh.… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड