॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: पराधीन, दूसरे के वश में, आज्ञापालन के लिए तत्पर
संस्कृत: परतन्त्रः · पर्याय: परतन्त्र, पराधीन, नाथवत्
व्युत्पत्ति: पर + मतुप् (तद्धितान्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | परवत् / परवद् | परवती | परवन्ति |
| द्वितीया | परवत् / परवद् | परवती | परवन्ति |
| तृतीया | परवता | परवद्भ्याम् | परवद्भिः |
| चतुर्थी | परवते | परवद्भ्याम् | परवद्भ्यः |
| पञ्चमी | परवतः | परवद्भ्याम् | परवद्भ्यः |
| षष्ठी | परवतः | परवतोः | परवताम् |
| सप्तमी | परवति | परवतोः | परवत्सु |
| सम्बोधन | हे परवत् / हे परवद् | हे परवती | हे परवन्ति |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| परवत् | परवत् (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: परवत् (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन | परवत् (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन |
परवत् 📚 ➤ पराधीन, दूसरे के वश में, आज्ञापालन के लिए तत्पर
संस्कृत: परतन्त्रः · पर्याय: परतन्त्र, पराधीन, नाथवत्
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| परवत् 📚 | ind. like a stranger, Kathās | 🔵🟣🟢 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड