॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: पूर्ण करना, भरना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: पूरणे
अंग्रेज़ी: to fill, to complete
व्युत्पत्ति: पर्वणा ग्रन्थिना कायति- पर्वन् + कै + क (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | पर्वकः | पर्वकौ | पर्वकाः |
| द्वितीया | पर्वकम् | पर्वकौ | पर्वकान् |
| तृतीया | पर्वकेण | पर्वकाभ्याम् | पर्वकैः |
| चतुर्थी | पर्वकाय | पर्वकाभ्याम् | पर्वकेभ्यः |
| पञ्चमी | पर्वकात् / पर्वकाद् | पर्वकाभ्याम् | पर्वकेभ्यः |
| षष्ठी | पर्वकस्य | पर्वकयोः | पर्वकाणाम् |
| सप्तमी | पर्वके | पर्वकयोः | पर्वकेषु |
| सम्बोधन | हे पर्वक | हे पर्वकौ | हे पर्वकाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | पर्वति | पर्वतः | पर्वन्ति |
| मध्यम | पर्वसि | पर्वथः | पर्वथ |
| उत्तम | पर्वामि | पर्वावः | पर्वामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: पर्वति · लिट्: पपर्व · लुट्: पर्विता · लृट्: पर्विष्यति · लोट्: पर्वतात् · लङ्: अपर्वत् · विधिलिङ्: पर्वेत् · आशीर्लिङ्: पर्व्यात् · लुङ्: अपर्वीत् · लृङ्: अपर्विष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: पर्वण · ण्वुल्: पर्वकः · तृच्: पर्विता · ण्यत्: पर्व्यः · तव्य: पर्वितव्यः · अनीयर्: पर्वणीयः · क्त: पर्वितः · क्तवतु: पर्वितवान् · शतृ: पर्वन् · स्य-शतृ: पर्विष्यन् · क्त्वा: पर्वित्वा · ल्यप्: प्रपर्व्य · तुमुन्: पर्वितुम् · णमुल्: पर्वम् · घञ्: पर्वः · क्तिन्: पर्ति · क्वसु: पेरिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| पर्वकः | पर्वक (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: पर्व् + ण्वुल् 📚 |
पर्वकः 📚 ➤ पूर्ण करना, भरना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: पूरणे
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| पर्वक 📚 | पैर का घुटना | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड