॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: जाना, बढ़ना, सफ़ेद होना
संस्कृत: गतिवृद्ध्योः
अंग्रेज़ी: to go,to increase,to grow,to swell, to be whitened
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लुङ् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अशिश्वियत् / अशिश्वियद् / अश्वत् / अश्वद् / अश्वयीत् / अश्वयीद् | अशिश्वियताम् / अश्वताम् / अश्वयिष्टाम् | अशिश्वियन् / अश्वन् / अश्वयिषुः |
| मध्यम | अशिश्वियः / अश्वः / अश्वयीः | अशिश्वियतम् / अश्वतम् / अश्वयिष्टम् | अशिश्वियत / अश्वत / अश्वयिष्ट |
| उत्तम | अशिश्वियम् / अश्वम् / अश्वयिषम् | अशिश्वियाव / अश्वयिष्व / अश्वाव | अशिश्वियाम / अश्वयिष्म / अश्वाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: श्वयति · लिट्: शिश्वाय · लुट्: श्वयिता · लृट्: श्वयिष्यति · लोट्: श्वयतात् · लङ्: अश्वयत् · विधिलिङ्: श्वयेत् · आशीर्लिङ्: शूयात् · लुङ्: अशिश्वियत् · लृङ्: अश्वयिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: श्वयन · ण्वुल्: श्वायकः · तृच्: श्वयिता · यत्: श्वेयः · तव्य: श्वयितव्यः · अनीयर्: श्वयनीयः · क्त: शूनः · क्तवतु: शूनवान् · शतृ: श्वयन् · स्य-शतृ: श्वयिष्यन् · क्त्वा: श्वयित्वा · ल्यप्: प्रशूय · तुमुन्: श्वयितुम् · णमुल्: श्वायम् · क्तिन्: शूति · क्वसु: शुशूवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| पार-श्वः | समास: पार + श्वि तत्पुरुष (सम्भावित) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: श्वि धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लुङ् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन (माङ्योग में अट्-आगम का अभाव — न माङ्योगे) 📚 अन्य सम्भावना: अव्ययम् |
पारश्वः 📚पार 📚श्व् ➤ पार (परं तीरं परमेव अण् या नदी का परला- सामने वाला दूस…) + श्वि (जाना, बढ़ना, सफ़ेद होना)
संस्कृत: गतिवृद्ध्योः
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| पार 📚 | किसी दूर तक फैली हुई वस्तु के विशेषतः नदी, समुद्र, झील, ताल आदि जलाशयो… | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| श्व् 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| पार |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड