॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: जानना, समझना, सूक्ष्मदृष्टि से जानना
संस्कृत: निशामने
अंग्रेज़ी: to perceive,to apprehend, to comprehend, to understand with keen senses
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लुङ् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अबुदत् / अबुदद् / अबुन्दीत् / अबुन्दीद् | अबुदताम् / अबुन्दिष्टाम् | अबुदन् / अबुन्दिषुः |
| मध्यम | अबुदः / अबुन्दीः | अबुदतम् / अबुन्दिष्टम् | अबुदत / अबुन्दिष्ट |
| उत्तम | अबुदम् / अबुन्दिषम् | अबुदाव / अबुन्दिष्व | अबुदाम / अबुन्दिष्म |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: बुन्दति · लट् (आत्मने.): बुन्दते · लिट्: बुबुन्द · लिट् (आत्मने.): बुबुन्दे · लुट्: बुन्दिता · लुट् (आत्मने.): बुन्दिता · लृट्: बुन्दिष्यति · लृट् (आत्मने.): बुन्दिष्यते · लोट्: बुन्दतात् · लोट् (आत्मने.): बुन्दताम् · लङ्: अबुन्दत् · लङ् (आत्मने.): अबुन्दत · विधिलिङ्: बुन्देत् · विधिलिङ् (आत्मने.): बुन्देत · आशीर्लिङ्: बुद्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): बुन्दिषीष्ट · लुङ्: अबुदत् · लुङ् (आत्मने.): अबुन्दिष्ट · लृङ्: अबुन्दिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): अबुन्दिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: बुन्दन · ण्वुल्: बुन्दकः · तृच्: बुन्दिता · ण्यत्: बुन्द्यः · तव्य: बुन्दितव्यः · अनीयर्: बुन्दनीयः · क्त: बुन्नः · क्तवतु: बुन्नवान् · शतृ: बुन्दन् · स्य-शतृ: बुन्दिष्यन् · शानच्: बुन्दमानः · क्त्वा: बुत्त्वा · ल्यप्: प्रबुद्य · तुमुन्: बुन्दितुम् · णमुल्: बुन्दम् · घञ्: बुन्दः · क्तिन्: बुत्ति · क्वसु: बुबुद्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| बुदः | बुन्द् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लुङ् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन (माङ्योग में अट्-आगम का अभाव — न माङ्योगे) 📚 |
बुदः 📚 ➤ जानना, समझना, सूक्ष्मदृष्टि से जानना
संस्कृत: निशामने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| बुन्द् 📚 | cl. 1. P. Ā. (Dhātup. xxi, 12; v.l. चुन्द् and बुन्ध्) to perceive, le… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.० सेकण्ड