॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: भय करना, डरना (भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा))
संस्कृत: भये
अंग्रेज़ी: to fear,to be afraid of,to be anxious about
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | भीतवत् / भीतवद् | भीतवती | भीतवन्ति |
| द्वितीया | भीतवत् / भीतवद् | भीतवती | भीतवन्ति |
| तृतीया | भीतवता | भीतवद्भ्याम् | भीतवद्भिः |
| चतुर्थी | भीतवते | भीतवद्भ्याम् | भीतवद्भ्यः |
| पञ्चमी | भीतवतः | भीतवद्भ्याम् | भीतवद्भ्यः |
| षष्ठी | भीतवतः | भीतवतोः | भीतवताम् |
| सप्तमी | भीतवति | भीतवतोः | भीतवत्सु |
| सम्बोधन | हे भीतवत् / हे भीतवद् | हे भीतवती | हे भीतवन्ति |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | बिभेति | बिभितः / बिभीतः | बिभ्यति |
| मध्यम | बिभेषि | बिभिथः / बिभीथः | बिभिथ / बिभीथ |
| उत्तम | बिभेमि | बिभिवः / बिभीवः | बिभिमः / बिभीमः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: बिभेति · लिट्: बिभयाञ्चकार · लुट्: भेता · लृट्: भेष्यति · लोट्: बिभितात् · लङ्: अबिभेत् · विधिलिङ्: बिभियात् · आशीर्लिङ्: भीयात् · लुङ्: अभैषीत् · लृङ्: अभेष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: भयन · ण्वुल्: भायकः · तृच्: भेता · यत्: भेयः · तव्य: भेतव्यः · अनीयर्: भयनीयः · क्त: भीतः · क्तवतु: भीतवान् · शतृ: बिभ्यत्/बिभ्यद् · स्य-शतृ: भेष्यन् · क्त्वा: भीत्वा · ल्यप्: प्रभीय · तुमुन्: भेतुम् · णमुल्: भायम् · क्तिन्: भीति · क्वसु: बिभयाम्बभूवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| भीतवत् | भीतवत् (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: भी + क्तवतु 📚 अन्य सम्भावना: भीतवत् (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: भी + क्तवतु | भीतवत् (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: भी + क्तवतु |
भीतवत् 📚 ➤ भय करना, डरना (भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा))
संस्कृत: भये
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| भीतवत् 📚 | mfn. one who is afraid, W | 🔵 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड