॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: समझना, जानना, पीड़ा देना, दुःख देना, हानि करना
संस्कृत: मेधाहिंसनयोः
अंग्रेज़ी: to understand, to know, to hurt, to injure, to cause trouble
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | मेदतात् / मेदताद् / मेदतु | मेदताम् | मेदन्तु |
| मध्यम | मेद / मेदतात् / मेदताद् | मेदतम् | मेदत |
| उत्तम | मेदानि | मेदाव | मेदाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: मेदति · लट् (आत्मने.): मेदते · लिट्: मिमेद · लिट् (आत्मने.): मिमिदे · लुट्: मेदिता · लुट् (आत्मने.): मेदिता · लृट्: मेदिष्यति · लृट् (आत्मने.): मेदिष्यते · लोट्: मेदतात् · लोट् (आत्मने.): मेदताम् · लङ्: अमेदत् · लङ् (आत्मने.): अमेदत · विधिलिङ्: मेदेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): मेदेत · आशीर्लिङ्: मिद्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): मेदिषीष्ट · लुङ्: अमेदीत् · लुङ् (आत्मने.): अमेदिष्ट · लृङ्: अमेदिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): अमेदिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मेदन · ण्वुल्: मेदकः · तृच्: मेदिता · ण्यत्: मेद्यः · तव्य: मेदितव्यः · अनीयर्: मेदनीयः · क्त: मेदितः · क्तवतु: मेदितवान् · शतृ: मेदन् · स्य-शतृ: मेदिष्यन् · शानच्: मेदमानः · क्त्वा: मिदित्वा · ल्यप्: प्रमिद्य · तुमुन्: मेदितुम् · णमुल्: मेदम् · घञ्: मेदः · क्तिन्: मित्ति · क्वसु: मिमिद्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| मेद | मिद् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: मेद् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन | मेद (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
मेद 📚 ➤ समझना, जानना, पीड़ा देना, दुःख देना, हानि करना
संस्कृत: मेधाहिंसनयोः
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| मिद् 📚 | or मेद्, cl. 1. P. Ā. = √ मिथ् (‘to understand’ or ‘to kill’), Dhātup.… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड