॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: स्पष्ट बोलना
संस्कृत: व्यक्तायां वाचि
अंग्रेज़ी: to talk,to speak, to articulate
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | लपतात् / लपताद् / लपतु | लपताम् | लपन्तु |
| मध्यम | लप / लपतात् / लपताद् | लपतम् | लपत |
| उत्तम | लपानि | लपाव | लपाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: लपति · लिट्: ललाप · लुट्: लपिता · लृट्: लपिष्यति · लोट्: लपतात् · लङ्: अलपत् · विधिलिङ्: लपेत् · आशीर्लिङ्: लप्यात् · लुङ्: अलपीत् · लृङ्: अलपिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: लपन · ण्वुल्: लापकः · तृच्: लपिता · ण्यत्: लाप्यः · तव्य: लपितव्यः · अनीयर्: लपनीयः · क्त: लपितः · क्तवतु: लपितवान् · शतृ: लपन् · स्य-शतृ: लपिष्यन् · क्त्वा: लपित्वा · ल्यप्: प्रलप्य · तुमुन्: लपितुम् · णमुल्: लापम् · घञ्: लापः · क्तिन्: लप्ति · क्वसु: लेपिवान्
अर्थ: जाना
संस्कृत: गतौ
अंग्रेज़ी: to go
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लिट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | इयेट | ईटतुः | ईटुः |
| मध्यम | इयेटिथ | ईटथुः | ईट |
| उत्तम | इयेट | ईटिव | ईटिम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: एटति · लिट्: इयेट · लुट्: एटिता · लृट्: एटिष्यति · लोट्: एटतात् · लङ्: ऐटत् · विधिलिङ्: एटेत् · आशीर्लिङ्: इट्यात् · लुङ्: ऐटीत् · लृङ्: ऐटिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: एटन · ण्वुल्: एटकः · तृच्: एटिता · ण्यत्: एट्यः · तव्य: एटितव्यः · अनीयर्: एटनीयः · क्त: इटितः · क्तवतु: इटितवान् · शतृ: एटन् · स्य-शतृ: एटिष्यन् · क्त्वा: एटित्वा · ल्यप्: प्रेट्य · तुमुन्: एटितुम् · णमुल्: एटम् · घञ्: एटः · क्तिन्: इट्टि · क्वसु: ईटिवान्
अर्थ: निचान, नीचे की ओर गति- निपत् निषद्
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
अव्यय — इसके रूप विभक्ति/वचन से नहीं बदलते।
अर्थ: क्रोध
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
अव्यय — इसके रूप विभक्ति/वचन से नहीं बदलते।
लप 📚 ➤ स्पष्ट बोलना
संस्कृत: व्यक्तायां वाचि
ईट 📚 ➤ जाना
संस्कृत: गतौ
नि 📚 ➤ निचान, नीचे की ओर गति- निपत् निषद्
इ 📚 ➤ क्रोध
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| लप् 📚 | (cf. √ रप्) cl. 1. P. (Dhātup. xi, 8) लपति (ep. also ˚ते and लप्यति; p… | 🔵🟣 |
| इट् 📚 | cl. 1. P. एटति, एटितुम् (Dhātup. ix, 31), to go; to go to or towards; … | 🔵🟣🟤 |
| नि 📚 | अव्य एक उपसर्ग जिसके लगने से शब्दों मे इन अर्थों की विशेषता होती है— | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| लपेटनी | लप + ईट | गुण | आद्गुणः (६.१.८७) |
| लपेटनी | नि + इ | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड