॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: मर्यादा होने पर भी देर से जन्म लेना, संपत्ति युक्त करना, स्वेच्छया पवित्र करना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: भूतप्रादुर्भावे
अंग्रेज़ी: to occur in abundance
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | खचा | खचे | खचाः |
| द्वितीया | खचाम् | खचे | खचाः |
| तृतीया | खचया | खचाभ्याम् | खचाभिः |
| चतुर्थी | खचायै | खचाभ्याम् | खचाभ्यः |
| पञ्चमी | खचायाः | खचाभ्याम् | खचाभ्यः |
| षष्ठी | खचायाः | खचयोः | खचानाम् |
| सप्तमी | खचायाम् | खचयोः | खचासु |
| सम्बोधन | हे खचे | हे खचे | हे खचाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | खच्ञाति | खच्ञीतः | खच्ञन्ति |
| मध्यम | खच्ञासि | खच्ञीथः | खच्ञीथ |
| उत्तम | खच्ञामि | खच्ञीवः | खच्ञीमः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: खच्ञाति · लिट्: चखाच · लुट्: खचिता · लृट्: खचिष्यति · लोट्: खच्ञातु · लङ्: अखच्ञात् · विधिलिङ्: खच्ञीयात् · आशीर्लिङ्: खच्यात् · लुङ्: अखचीत् · लृङ्: अखचिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: खचन · ण्वुल्: खाचकः · तृच्: खचिता · ण्यत्: खाच्यः · तव्य: खचितव्यः · अनीयर्: खचनीयः · क्त: खचितः · क्तवतु: खचितवान् · शतृ: खच्ञन् · स्य-शतृ: खचिष्यन् · क्त्वा: खचित्वा · ल्यप्: प्रखच्य · तुमुन्: खचितुम् · णमुल्: खाचम् · घञ्: खाचः · क्तिन्: खक्ति · क्वसु: चखच्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| शा-खचा | समास: शा + खचा तत्पुरुष/कर्मधारय/बहुव्रीहि — प्रकार अर्थ पर निर्भर अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: खचा (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: खच् + अच् 📚 अन्य सम्भावना: खचा (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: खच् + अच् | खचा (स्त्री.) — द्वितीया विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: खच् + अच् |
शाखचा 📚शा 📚खचा ➤ शा (पकाना, पकना (कर्तृवाचक कृदन्त)) + खचा (मर्यादा होने पर भी देर से जन्म लेना, संपत्ति युक्त करना, स्…)
संस्कृत: भूतप्रादुर्भावे
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| शा 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें | |
| खचा 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड