॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: प्रकाशित होना
संस्कृत: दीप्तौ
अंग्रेज़ी: to glow, to shine
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | हटतात् / हटताद् / हटतु | हटताम् | हटन्तु |
| मध्यम | हट / हटतात् / हटताद् | हटतम् | हटत |
| उत्तम | हटानि | हटाव | हटाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: हटति · लिट्: जहाट · लुट्: हटिता · लृट्: हटिष्यति · लोट्: हटतात् · लङ्: अहटत् · विधिलिङ्: हटेत् · आशीर्लिङ्: हट्यात् · लुङ्: अहटीत् · लृङ्: अहटिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: हटन · ण्वुल्: हाटकः · तृच्: हटिता · ण्यत्: हाट्यः · तव्य: हटितव्यः · अनीयर्: हटनीयः · क्त: हटितः · क्तवतु: हटितवान् · शतृ: हटन् · स्य-शतृ: हटिष्यन् · क्त्वा: हटित्वा · ल्यप्: प्रहट्य · तुमुन्: हटितुम् · णमुल्: हाटम् · घञ्: हाटः · क्तिन्: हट्टि · क्वसु: जहट्वान्
अर्थ: शब्द करना (भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त)
संस्कृत: शब्दे
अंग्रेज़ी: to sound
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | उतिः | उती | उतयः |
| द्वितीया | उतिम् | उती | उतीः |
| तृतीया | उत्या | उतिभ्याम् | उतिभिः |
| चतुर्थी | उतये / उत्यै | उतिभ्याम् | उतिभ्यः |
| पञ्चमी | उतेः / उत्याः | उतिभ्याम् | उतिभ्यः |
| षष्ठी | उतेः / उत्याः | उत्योः | उतीनाम् |
| सप्तमी | उतौ / उत्याम् | उत्योः | उतिषु |
| सम्बोधन | हे उते | हे उती | हे उतयः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अवते | अवेते | अवन्ते |
| मध्यम | अवसे | अवेथे | अवध्वे |
| उत्तम | अवे | अवावहे | अवामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): अवते · लिट् (आत्मने.): ऊवे · लुट् (आत्मने.): ओता · लृट् (आत्मने.): ओष्यते · लोट् (आत्मने.): अवताम् · लङ् (आत्मने.): आवत · विधिलिङ् (आत्मने.): अवेत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): ओषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): औष्ट · लृङ् (आत्मने.): औष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: अवन · ण्वुल्: आवकः · तृच्: ओता · यत्: अव्यः · ण्यत्: आव्यः · तव्य: ओतव्यः · अनीयर्: अवनीयः · क्त: उतः · क्तवतु: उतवान् · शानच्: अवमानः · क्त्वा: उत्वा · ल्यप्: प्रोत्य · तुमुन्: ओतुम् · णमुल्: आवम् · क्तिन्: उति · क्वसु: ऊविवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| हट | हट् धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: हट (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: हट् + अच् | हट (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: हट् + अच् |
| ओती | उति (स्त्री.) — द्वितीया विभक्ति, द्विवचन · कृदन्त: आ + उ + क्तिन् 📚 अन्य सम्भावना: उति (स्त्री.) — सम्बोधन, द्विवचन · कृदन्त: आ + उ + क्तिन् | उति (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, द्विवचन · कृदन्त: आ + उ + क्तिन् |
हट 📚 ➤ प्रकाशित होना
संस्कृत: दीप्तौ
ओती 📚 ➤ शब्द करना (भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त)
संस्कृत: शब्दे
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| हट् 📚 | cl. 1. P. हटति, to shine, be bright, Dhātup. ix, 25 | 🔵🟣 |
| उति 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| हटौती | हट + ओती | वृद्धि | वृद्धिरेचि (६.१.८८) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड