॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: (इसका प्रयोग वाक्य के आरम्भ में कभी नहीं होता) इसके अर्थ निम्नांकित हैः- इसलिए कि, क्योंकि (तर्कसंगत युक्ति का निर्देश करना)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
अव्यय — इसके रूप विभक्ति/वचन से नहीं बदलते।
अर्थ: नापना, तौलना
संस्कृत: माने
अंग्रेज़ी: to measure,to weigh,to limit,to compare in size
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लङ् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अमायत | अमायेताम् | अमायन्त |
| मध्यम | अमायथाः | अमायेथाम् | अमायध्वम् |
| उत्तम | अमाये | अमायावहि | अमायामहि |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): मायते · लिट् (आत्मने.): ममे · लुट् (आत्मने.): माता · लृट् (आत्मने.): मास्यते · लोट् (आत्मने.): मायताम् · लङ् (आत्मने.): अमायत · विधिलिङ् (आत्मने.): मायेत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): मासीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अमास्त · लृङ् (आत्मने.): अमास्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मान · ण्वुल्: मायकः · तृच्: माता · यत्: मेयः · तव्य: मातव्यः · अनीयर्: मानीयः · क्त: मीतः · क्तवतु: मीतवान् · शानच्: मायमानः · क्त्वा: मीत्वा · ल्यप्: प्रमाय · तुमुन्: मातुम् · णमुल्: मायम् · घञ्: मायः · क्तिन्: मीति · क्वसु: ममिवान्
हि 📚 ➤ (इसका प्रयोग वाक्य के आरम्भ में कभी नहीं होता) इसके अर्थ निम्नांकित हैः- इसलिए कि, क्योंकि (तर्कसंगत युक्ति का निर्देश करना)
मायत 📚 ➤ नापना, तौलना
संस्कृत: माने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| हि 📚 | एक पुरानी विभक्ति जिसका प्रयोग पहले तो सब कारकों में होता था, पर पीछे … | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| म् 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड