॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: हाव भाव करना, नखरा करना, लीला करना, क्रीड़ा करना (पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय)
संस्कृत: भावकरणे
अंग्रेज़ी: to act, to show tantrums, to enact
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | हिलति | हिलतः | हिलन्ति |
| मध्यम | हिलसि | हिलथः | हिलथ |
| उत्तम | हिलामि | हिलावः | हिलामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: हिलति · लिट्: जिहेल · लुट्: हेलिता · लृट्: हेलिष्यति · लोट्: हिलतात् · लङ्: अहिलत् · विधिलिङ्: हिलेत् · आशीर्लिङ्: हिल्यात् · लुङ्: अहेलीत् · लृङ्: अहेलिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: हेलन · ण्वुल्: हेलकः · तृच्: हेलिता · ण्यत्: हेल्यः · तव्य: हेलितव्यः · अनीयर्: हेलनीयः · क्त: हिलितः · क्तवतु: हिलितवान् · शतृ: हिलन् · स्य-शतृ: हेलिष्यन् · क्त्वा: हिलित्वा · ल्यप्: प्रहिल्य · तुमुन्: हेलितुम् · णमुल्: हेलम् · घञ्: हेलः · क्तिन्: हिल्ति · क्वसु: जिहिल्वान्
अर्थ: और, भी, तथा, इसके अतिरिक्त
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
अव्यय — इसके रूप विभक्ति/वचन से नहीं बदलते।
अर्थ: स्वीकृति ‘हाँ'
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
अव्यय — इसके रूप विभक्ति/वचन से नहीं बदलते।
हेलम् 📚 ➤ हाव भाव करना, नखरा करना, लीला करना, क्रीड़ा करना (पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय)
संस्कृत: भावकरणे
च 📚 ➤ और, भी, तथा, इसके अतिरिक्त
आ 📚 ➤ स्वीकृति ‘हाँ'
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| हिल् 📚 | (prob. artificial) cl. 6. P. हिलति, to sport amorously, dally, wanton,… | 🔵🟣 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| हेलंचा | हेलम् + च | अनुस्वार | मोऽनुस्वारः (८.३.२३) |
| हेलंचा | च + आ | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड