॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: बादल
संस्कृत: संवत्सरः, मेघः, वत्सरः · पर्याय: संवत्सर, वत्सर, हायन, शरद्, संवत्
व्युत्पत्ति: अपो ददाति-दा+क (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | अब्दः | अब्दौ | अब्दाः |
| द्वितीया | अब्दम् | अब्दौ | अब्दान् |
| तृतीया | अब्देन | अब्दाभ्याम् | अब्दैः |
| चतुर्थी | अब्दाय | अब्दाभ्याम् | अब्देभ्यः |
| पञ्चमी | अब्दात् / अब्दाद् | अब्दाभ्याम् | अब्देभ्यः |
| षष्ठी | अब्दस्य | अब्दयोः | अब्दानाम् |
| सप्तमी | अब्दे | अब्दयोः | अब्देषु |
| सम्बोधन | हे अब्द | हे अब्दौ | हे अब्दाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| अब्दाः | अब्द (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन 📚 अन्य सम्भावना: अब्द (पुं.) — सम्बोधन, बहुवचन | अब्दा (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन |
अब्दाः 📚 ➤ बादल
संस्कृत: संवत्सरः, मेघः, वत्सरः · पर्याय: संवत्सर, वत्सर, हायन, शरद्, संवत्
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| अब्द 📚 | दास । सेवक । गुलाम । अनुचर । भक्त | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| अब्द |
वर्ष के नाम (१.४.२२) — संवत्सर, वत्सर, हायन, शरद्, समा |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड