॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: से बना हुआ, से रचा हुआ, स्वभाव का , लक्षण का
संस्कृत: पर्याय: क्षेत्रज्ञ, पुरुष, भाव, स्व
व्युत्पत्ति: अत्+मनिण्
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | आत्म | आत्मनी | आत्मानि |
| द्वितीया | आत्म | आत्मनी | आत्मानि |
| तृतीया | आत्मना | आत्मभ्याम् | आत्मभिः |
| चतुर्थी | आत्मने | आत्मभ्याम् | आत्मभ्यः |
| पञ्चमी | आत्मनः | आत्मभ्याम् | आत्मभ्यः |
| षष्ठी | आत्मनः | आत्मनोः | आत्मनाम् |
| सप्तमी | आत्मनि | आत्मनोः | आत्मसु |
| सम्बोधन | हे आत्मन् / हे आत्म | हे आत्मनी | हे आत्मानि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| एक-आत्म | समास: एक + आत्मन् द्विगु (सम्भावित) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: आत्मन् (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: आत्मन् (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन | आत्मन् (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन |
एकआत्म 📚एक 📚आत्मन् ➤ एक (एक यह संख्या, असहाय, भिन्न, अन्य, केवल, मुख्य) + आत्मन् (से बना हुआ, से रचा हुआ, स्वभाव का , लक्षण का)
संस्कृत: पर्याय: क्षेत्रज्ञ, पुरुष, भाव, स्व
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| एक 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें | |
| आत्मन् 📚 | निजत्व । अपनापन । अपना स्वरुप । विशेष—इसका प्रयोग प्रायः यौगिक शब्दों … | 🟠🔵🟣🟢 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| एकात्म | एक + आत्म | दीर्घ | अकः सवर्णे दीर्घः (६.१.१०१) |
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड