॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: प्रपठन, सस्वर पाठ, आवृति करना
संस्कृत: ब्रह्मयज्ञः, पठनम् · पर्याय: निपाठ, निपठ
व्युत्पत्ति: पठ् + घञ् (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | पाठः | पाठौ | पाठाः |
| द्वितीया | पाठम् | पाठौ | पाठान् |
| तृतीया | पाठेन | पाठाभ्याम् | पाठैः |
| चतुर्थी | पाठाय | पाठाभ्याम् | पाठेभ्यः |
| पञ्चमी | पाठात् / पाठाद् | पाठाभ्याम् | पाठेभ्यः |
| षष्ठी | पाठस्य | पाठयोः | पाठानाम् |
| सप्तमी | पाठे | पाठयोः | पाठेषु |
| सम्बोधन | हे पाठ | हे पाठौ | हे पाठाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| कूट-पाठ | समास: कूट + पाठ कर्मधारय (सम्भावित — पूर्वपद विशेषण) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: पाठ (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन 📚 (व्युत्पत्ति: पठ् + घञ्) |
कूटपाठ 📚कूट 📚पाठ ➤ कूट (अच् मिथ्या) + पाठ (प्रपठन, सस्वर पाठ, आवृति करना)
संस्कृत: ब्रह्मयज्ञः, पठनम् · पर्याय: निपाठ, निपठ
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| कूट 📚 | पाहाड़ की ऊँची चोटी । जैसे—हेमकूट, चित्रकूट | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| पाठ 📚 | पढने की क्रिया या भाव । पढा़ई | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| कूट |
चोटी (२.३.४) — शिखर, शृंग ढेर (२.५.४५) — पुंज, राशि, उत्कर |
| पाठ |
पढ़ना (३.२.२९) — निपाठ, निपठ |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड