॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: पर जाना, तैरना
संस्कृत: प्लवनतरणयोः
अंग्रेज़ी: to cross, to float, to swim
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लङ् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अतरत् / अतरद् | अतरताम् | अतरन् |
| मध्यम | अतरः | अतरतम् | अतरत |
| उत्तम | अतरम् | अतराव | अतराम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: तरति · लिट्: ततार · लुट्: तरिता · लृट्: तरिष्यति · लोट्: तरतात् · लङ्: अतरत् · विधिलिङ्: तरेत् · आशीर्लिङ्: तीर्यात् · लुङ्: अतारीत् · लृङ्: अतरिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: तरण · ण्वुल्: तारकः · तृच्: तरीता · ण्यत्: तार्यः · तव्य: तरीतव्यः · अनीयर्: तरणीयः · क्त: तीर्णः · क्तवतु: तीर्णवान् · शतृ: तरन् · स्य-शतृ: तरीष्यन् · क्त्वा: तीर्त्वा · ल्यप्: प्रतीर्य · तुमुन्: तरीतुम् · णमुल्: तारम् · क्तिन्: तीर्णि · क्वसु: तितीर्वान्
अर्थ: इ-रन्, इं कामं राति, रा-क वा तारा०
संस्कृत: सुरा, भूमिः, वचनम्, जलम् · पर्याय: सुरा, हलिप्रिया, हाला, परिस्रुत्, वरुणात्मजा
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | इरा | इरे | इराः |
| द्वितीया | इराम् | इरे | इराः |
| तृतीया | इरया | इराभ्याम् | इराभिः |
| चतुर्थी | इरायै | इराभ्याम् | इराभ्यः |
| पञ्चमी | इरायाः | इराभ्याम् | इराभ्यः |
| षष्ठी | इरायाः | इरयोः | इराणाम् |
| सप्तमी | इरायाम् | इरयोः | इरासु |
| सम्बोधन | हे इरे | हे इरे | हे इराः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| तरम् | तॄ धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लङ् लकार, उत्तम पुरुष, एकवचन (माङ्योग में अट्-आगम का अभाव — न माङ्योगे) 📚 अन्य सम्भावना: तर (पुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन | तर (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: तॄ + अच् |
| इरा | इरा (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: इरा (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन | इरा (स्त्री.) — द्वितीया विभक्ति, बहुवचन |
तरम् 📚 ➤ पर जाना, तैरना
संस्कृत: प्लवनतरणयोः
इरा 📚 ➤ इ-रन्, इं कामं राति, रा-क वा तारा०
संस्कृत: सुरा, भूमिः, वचनम्, जलम् · पर्याय: सुरा, हलिप्रिया, हाला, परिस्रुत्, वरुणात्मजा
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| तॄ 📚 | cl. 1. P. (rarely Ā.) तरति (Subj. तरत्, impf. अतरत्, p. तरत् inf. … | 🔵🟣🟢🟤 |
| इरा 📚 | कश्यप की वह स्त्री जिससे बृहस्पति या उदभिज उत्पन्न हुए | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| इरा |
मदिरा के और नाम (२.१०.४०) — गन्धोत्तमा, प्रसन्ना, कादम्बरी, परिस्रुता, मदिरा, कश्य, मद्य |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| तरमिरा | तरम् + इरा | हल्-अच् संयोग | — |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड