॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: प्यास लगाना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: पिपासायाम्
अंग्रेज़ी: to be thirsty, to be desirous
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | तर्षकः | तर्षकौ | तर्षकाः |
| द्वितीया | तर्षकम् | तर्षकौ | तर्षकान् |
| तृतीया | तर्षकेण | तर्षकाभ्याम् | तर्षकैः |
| चतुर्थी | तर्षकाय | तर्षकाभ्याम् | तर्षकेभ्यः |
| पञ्चमी | तर्षकात् / तर्षकाद् | तर्षकाभ्याम् | तर्षकेभ्यः |
| षष्ठी | तर्षकस्य | तर्षकयोः | तर्षकाणाम् |
| सप्तमी | तर्षके | तर्षकयोः | तर्षकेषु |
| सम्बोधन | हे तर्षक | हे तर्षकौ | हे तर्षकाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | तृष्यति | तृष्यतः | तृष्यन्ति |
| मध्यम | तृष्यसि | तृष्यथः | तृष्यथ |
| उत्तम | तृष्यामि | तृष्यावः | तृष्यामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: तृष्यति · लिट्: ततर्ष · लुट्: तर्षिता · लृट्: तर्षिष्यति · लोट्: तृष्यतात् · लङ्: अतृष्यत् · विधिलिङ्: तृष्येत् · आशीर्लिङ्: तृष्यात् · लुङ्: अतर्षीत् · लृङ्: अतर्षिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: तर्षण · ण्वुल्: तर्षकः · तृच्: तर्षिता · तव्य: तर्षितव्यः · अनीयर्: तर्षणीयः · क्त: तृष्टः · क्तवतु: तृष्टवान् · शतृ: तृष्यन् · स्य-शतृ: तर्षिष्यन् · क्त्वा: तृषित्वा · ल्यप्: प्रतृष्य · तुमुन्: तर्षितुम् · णमुल्: तर्षम् · घञ्: तर्षः · क्तिन्: तृष्टि · क्वसु: ततृष्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| तर्षक | तर्षक (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: तृष् + ण्वुल् 📚 अन्य सम्भावना: तर्षक (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: तृष् + ण्वुल् |
तर्षक 📚 ➤ प्यास लगाना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: पिपासायाम्
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| तर्षक 📚 | कफ का एक भेष ।— माधव॰, पृ॰ ५८ | 🟠 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड