॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: भयभीत, डरा हुआ, आतंकित
संस्कृत: उद्वेगे · पर्याय: भीरु, भीरुक, भीलुक
अंग्रेज़ी: to fear,to tremble
व्युत्पत्ति: त्रस् + क्त (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | त्रस्तः | त्रस्तौ | त्रस्ताः |
| द्वितीया | त्रस्तम् | त्रस्तौ | त्रस्तान् |
| तृतीया | त्रस्तेन | त्रस्ताभ्याम् | त्रस्तैः |
| चतुर्थी | त्रस्ताय | त्रस्ताभ्याम् | त्रस्तेभ्यः |
| पञ्चमी | त्रस्तात् / त्रस्ताद् | त्रस्ताभ्याम् | त्रस्तेभ्यः |
| षष्ठी | त्रस्तस्य | त्रस्तयोः | त्रस्तानाम् |
| सप्तमी | त्रस्ते | त्रस्तयोः | त्रस्तेषु |
| सम्बोधन | हे त्रस्त | हे त्रस्तौ | हे त्रस्ताः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | त्रसति / त्रस्यति | त्रसतः / त्रस्यतः | त्रसन्ति / त्रस्यन्ति |
| मध्यम | त्रससि / त्रस्यसि | त्रसथः / त्रस्यथः | त्रसथ / त्रस्यथ |
| उत्तम | त्रसामि / त्रस्यामि | त्रसावः / त्रस्यावः | त्रसामः / त्रस्यामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: त्रसति · लिट्: तत्रास · लुट्: त्रसिता · लृट्: त्रसिष्यति · लोट्: त्रसतात् · लङ्: अत्रसत् · विधिलिङ्: त्रसेत् · आशीर्लिङ्: त्रस्यात् · लुङ्: अत्रसीत् · लृङ्: अत्रसिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: त्रसन · ण्वुल्: त्रासकः · तृच्: त्रसिता · ण्यत्: त्रास्यः · तव्य: त्रसितव्यः · अनीयर्: त्रसनीयः · क्त: त्रस्तः · क्तवतु: त्रस्तवान् · शतृ: त्रस्यन् · स्य-शतृ: त्रसिष्यन् · क्त्वा: त्रसित्वा · ल्यप्: प्रत्रस्य · तुमुन्: त्रसितुम् · णमुल्: त्रासम् · घञ्: त्रासः · क्तिन्: त्रस्ति · क्वसु: त्रेसिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| त्रस्त | त्रस्त (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: त्रस् + क्त 📚 अन्य सम्भावना: त्रस्त (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: त्रस् + क्त |
त्रस्त 📚 ➤ भयभीत, डरा हुआ, आतंकित
संस्कृत: उद्वेगे · पर्याय: भीरु, भीरुक, भीलुक
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| त्रस्त 📚 | भयभीत । डरा हूआ | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| त्रस्त |
डरपोक (३.१.२६) — भीरु, भीरुक, भीलुक |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड