॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: आशुगामी, फुर्तीला, द्रुतगामी
संस्कृत: शीघ्रम् · पर्याय: शीघ्र, त्वरित, लघु, क्षिप्र, अर
व्युत्पत्ति: द्रु +
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | द्रुतम् | द्रुते | द्रुतानि |
| द्वितीया | द्रुतम् | द्रुते | द्रुतानि |
| तृतीया | द्रुतेन | द्रुताभ्याम् | द्रुतैः |
| चतुर्थी | द्रुताय | द्रुताभ्याम् | द्रुतेभ्यः |
| पञ्चमी | द्रुतात् / द्रुताद् | द्रुताभ्याम् | द्रुतेभ्यः |
| षष्ठी | द्रुतस्य | द्रुतयोः | द्रुतानाम् |
| सप्तमी | द्रुते | द्रुतयोः | द्रुतेषु |
| सम्बोधन | हे द्रुत | हे द्रुते | हे द्रुतानि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | द्रवति | द्रवतः | द्रवन्ति |
| मध्यम | द्रवसि | द्रवथः | द्रवथ |
| उत्तम | द्रवामि | द्रवावः | द्रवामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: द्रवति · लिट्: दुद्राव · लुट्: द्रोता · लृट्: द्रोष्यति · लोट्: द्रवतात् · लङ्: अद्रवत् · विधिलिङ्: द्रवेत् · आशीर्लिङ्: द्रूयात् · लुङ्: अदुद्रुवत् · लृङ्: अद्रोष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: द्रवण · ण्वुल्: द्रावकः · तृच्: द्रोता · यत्: द्रव्यः · ण्यत्: द्राव्यः · तव्य: द्रोतव्यः · अनीयर्: द्रवणीयः · क्त: द्रुतः · क्तवतु: द्रुतवान् · शतृ: द्रवन् · स्य-शतृ: द्रोष्यन् · क्त्वा: द्रुत्वा · ल्यप्: प्रद्रुत्य · तुमुन्: द्रोतुम् · णमुल्: द्रावम् · क्तिन्: द्रुति · क्वसु: दुद्रुवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| द्रुत | द्रुत (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: द्रु + क्त 📚 अन्य सम्भावना: द्रुत (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: द्रु + क्त |
द्रुत 📚 ➤ आशुगामी, फुर्तीला, द्रुतगामी
संस्कृत: शीघ्रम् · पर्याय: शीघ्र, त्वरित, लघु, क्षिप्र, अर
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| द्रुत 📚 | द्रवीभूत । पिछला या गला हुआ | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| द्रुत |
पिघला हुआ (३.१.८८) — अवदीर्ण पिघला हुआ (३.१.९९) — विलीन, विद्रुत |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड