॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: दो अवयव होनेवाला
संस्कृत: द्वौ अवयवौ यस्य
अंग्रेज़ी: One with two parts
व्युत्पत्ति: द्वि +
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | द्वयः | द्वयौ | द्वयाः / द्वये |
| द्वितीया | द्वयम् | द्वयौ | द्वयान् |
| तृतीया | द्वयेन | द्वयाभ्याम् | द्वयैः |
| चतुर्थी | द्वयाय | द्वयाभ्याम् | द्वयेभ्यः |
| पञ्चमी | द्वयात् / द्वयाद् | द्वयाभ्याम् | द्वयेभ्यः |
| षष्ठी | द्वयस्य | द्वययोः | द्वयानाम् |
| सप्तमी | द्वये | द्वययोः | द्वयेषु |
| सम्बोधन | हे द्वय | हे द्वयौ | हे द्वयाः / हे द्वये |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| द्वयम् | द्वय (पुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: द्वय (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन | द्वय (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन |
द्वयम् 📚 ➤ दो अवयव होनेवाला
संस्कृत: द्वौ अवयवौ यस्य
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| द्वय 📚 | दो | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड