॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: जाना, सरकना
संस्कृत: गतौ
अंग्रेज़ी: to go,to move,to approach,to slip
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लङ् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | अधावत् / अधावद् / असरत् / असरद् | अधावताम् / असरताम् | अधावन् / असरन् |
| मध्यम | अधावः / असरः | अधावतम् / असरतम् | अधावत / असरत |
| उत्तम | अधावम् / असरम् | अधावाव / असराव | अधावाम / असराम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: धावति · लिट्: ससार · लुट्: सर्ता · लृट्: सरिष्यति · लोट्: धावतात् · लङ्: अधावत् · विधिलिङ्: धावेत् · आशीर्लिङ्: स्रियात् · लुङ्: असार्षीत् · लृङ्: असरिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: सरण · ण्वुल्: सारकः · तृच्: सर्ता · ण्यत्: सार्यः · तव्य: सर्तव्यः · अनीयर्: सरणीयः · क्त: सृतः · क्तवतु: सृतवान् · शतृ: सरन् · स्य-शतृ: सरिष्यन् · क्त्वा: सृत्वा · ल्यप्: प्रसृत्य · तुमुन्: सर्तुम् · णमुल्: सारम् · घञ्: सारः · क्तिन्: सृति · क्वसु: ससृवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| पुर-असरः | समास: पुर + सृ तत्पुरुष (सम्भावित) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: सृ धातु (भ्वादिगण, परस्मैपद) — लङ् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: सृ धातु (जुहोत्यादिगण, परस्मैपद) — लुङ् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन |
पुरअसरः 📚पुर 📚स् ➤ पुर (अग्रभाग में जाना, आगे जाना, मुख्य होना, अग्रसर हो…) + सृ (जाना, सरकना)
संस्कृत: गतौ
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| पुर 📚 | वह बड़ी बस्ती जहाँ कई ग्रामों या बस्तियों के लोगों को व्यवहार आदि के ल… | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| स् 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| पुर |
गुग्गुल के नाम (२.४.३४) — कुम्भ, उलूखलक, कौशिक, गुग्गुलु |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड