॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: बोलना
संस्कृत: भाषायाम्
अंग्रेज़ी: to speak, to talk
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
लोट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | रोटतात् / रोटताद् / रोटतु / रोटयतात् / रोटयताद् / रोटयतु | रोटताम् / रोटयताम् | रोटन्तु / रोटयन्तु |
| मध्यम | रोट / रोटतात् / रोटताद् / रोटय / रोटयतात् / रोटयताद् | रोटतम् / रोटयतम् | रोटत / रोटयत |
| उत्तम | रोटयानि / रोटानि | रोटयाव / रोटाव | रोटयाम / रोटाम |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: रोटति · लट् (आत्मने.): रोटयते · लिट्: रुरोट · लिट् (आत्मने.): रोटयाञ्चक्रे · लुट्: रोटयिता · लुट् (आत्मने.): रोटयिता · लृट्: रोटयिष्यति · लृट् (आत्मने.): रोटयिष्यते · लोट्: रोटतात् · लोट् (आत्मने.): रोटयताम् · लङ्: अरोटत् · लङ् (आत्मने.): अरोटयत · विधिलिङ्: रोटयेत् · विधिलिङ् (आत्मने.): रोटयेत · आशीर्लिङ्: रुट्यात् · आशीर्लिङ् (आत्मने.): रोटयिषीष्ट · लुङ्: अरूरुटत् · लुङ् (आत्मने.): अरूरुटत · लृङ्: अरोटयिष्यत् · लृङ् (आत्मने.): अरोटयिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: रोटन · ण्वुल्: रोटकः · तृच्: रोटिता · यत्: रोट्यः · ण्यत्: रोट्यः · तव्य: रोटितव्यः · अनीयर्: रोटनीयः · क्त: रुटितः · क्तवतु: रुटितवान् · शतृ: रोटन् · स्य-शतृ: रोटिष्यन् · शानच्: रोटयमानः · क्त्वा: रुटित्वा · ल्यप्: प्ररुट्य · तुमुन्: रोटितुम् · णमुल्: रोटम् · घञ्: रोटः · क्तिन्: रुट्टि · क्वसु: रुरुट्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| पूग-रोट | समास: पूग + रुट् तत्पुरुष (सम्भावित) अन्तिम पद से विभक्ति-वचन: रुट् धातु (चुरादिगण, परस्मैपद) — लोट् लकार, मध्यम पुरुष, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: रोट (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: रुट् + घञ् | रोट (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: रुट् + अच् |
पूगरोट 📚पूग 📚रुट् ➤ पूग (समुच्चय, ढेर, संग्रह, मात्रा) + रुट् (बोलना)
संस्कृत: भाषायाम्
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| पूग |
सुपारी के पेड़ के नाम (२.४.१६९) — घोण्टा, क्रमुक, गुवाक, खपुर |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.३ सेकण्ड