🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:36:54 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

रुट् (रुटँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0314
धात्वर्थ: भाषायाम् — बोलना (to speak, to talk)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरोटति / रोटयतिरोटतः / रोटयतःरोटन्ति / रोटयन्ति
मध्यमरोटयसि / रोटसिरोटथः / रोटयथःरोटथ / रोटयथ
उत्तमरोटयामि / रोटामिरोटयावः / रोटावःरोटयामः / रोटामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरोटतात् / रोटताद् / रोटतु / रोटयतात् / रोटयताद् / रोटयतुरोटताम् / रोटयताम्रोटन्तु / रोटयन्तु
मध्यमरोट / रोटतात् / रोटताद् / रोटय / रोटयतात् / रोटयताद्रोटतम् / रोटयतम्रोटत / रोटयत
उत्तमरोटयानि / रोटानिरोटयाव / रोटावरोटयाम / रोटाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअरोटत् / अरोटद् / अरोटयत् / अरोटयद्अरोटताम् / अरोटयताम्अरोटन् / अरोटयन्
मध्यमअरोटः / अरोटयःअरोटतम् / अरोटयतम्अरोटत / अरोटयत
उत्तमअरोटम् / अरोटयम्अरोटयाव / अरोटावअरोटयाम / अरोटाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरोटयेत् / रोटयेद् / रोटेत् / रोटेद्रोटयेताम् / रोटेताम्रोटयेयुः / रोटेयुः
मध्यमरोटयेः / रोटेःरोटयेतम् / रोटेतम्रोटयेत / रोटेत
उत्तमरोटयेयम् / रोटेयम्रोटयेव / रोटेवरोटयेम / रोटेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरोटयिष्यति / रोटिष्यतिरोटयिष्यतः / रोटिष्यतःरोटयिष्यन्ति / रोटिष्यन्ति
मध्यमरोटयिष्यसि / रोटिष्यसिरोटयिष्यथः / रोटिष्यथःरोटयिष्यथ / रोटिष्यथ
उत्तमरोटयिष्यामि / रोटिष्यामिरोटयिष्यावः / रोटिष्यावःरोटयिष्यामः / रोटिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरोटयिता / रोटितारोटयितारौ / रोटितारौरोटयितारः / रोटितारः
मध्यमरोटयितासि / रोटितासिरोटयितास्थः / रोटितास्थःरोटयितास्थ / रोटितास्थ
उत्तमरोटयितास्मि / रोटितास्मिरोटयितास्वः / रोटितास्वःरोटयितास्मः / रोटितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरुरोट / रोटयाञ्चकार / रोटयामास / रोटयाम्बभूवरुरुटतुः / रोटयाञ्चक्रतुः / रोटयामासतुः / रोटयाम्बभूवतुःरुरुटुः / रोटयाञ्चक्रुः / रोटयामासुः / रोटयाम्बभूवुः
मध्यमरुरोटिथ / रोटयाञ्चकर्थ / रोटयामासिथ / रोटयाम्बभूविथरुरुटथुः / रोटयाञ्चक्रथुः / रोटयामासथुः / रोटयाम्बभूवथुःरुरुट / रोटयाञ्चक्र / रोटयामास / रोटयाम्बभूव
उत्तमरुरोट / रोटयाञ्चकर / रोटयाञ्चकार / रोटयामास / रोटयाम्बभूवरुरुटिव / रोटयाञ्चकृव / रोटयामासिव / रोटयाम्बभूविवरुरुटिम / रोटयाञ्चकृम / रोटयामासिम / रोटयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअरूरुटत् / अरूरुटद् / अरोटीत् / अरोटीद्अरूरुटताम् / अरोटिष्टाम्अरूरुटन् / अरोटिषुः
मध्यमअरूरुटः / अरोटीःअरूरुटतम् / अरोटिष्टम्अरूरुटत / अरोटिष्ट
उत्तमअरूरुटम् / अरोटिषम्अरूरुटाव / अरोटिष्वअरूरुटाम / अरोटिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमरुट्यात् / रुट्याद् / रोट्यात् / रोट्याद्रुट्यास्ताम् / रोट्यास्ताम्रुट्यासुः / रोट्यासुः
मध्यमरुट्याः / रोट्याःरुट्यास्तम् / रोट्यास्तम्रुट्यास्त / रोट्यास्त
उत्तमरुट्यासम् / रोट्यासम्रुट्यास्व / रोट्यास्वरुट्यास्म / रोट्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअरोटयिष्यत् / अरोटयिष्यद् / अरोटिष्यत् / अरोटिष्यद्अरोटयिष्यताम् / अरोटिष्यताम्अरोटयिष्यन् / अरोटिष्यन्
मध्यमअरोटयिष्यः / अरोटिष्यःअरोटयिष्यतम् / अरोटिष्यतम्अरोटयिष्यत / अरोटिष्यत
उत्तमअरोटयिष्यम् / अरोटिष्यम्अरोटयिष्याव / अरोटिष्यावअरोटयिष्याम / अरोटिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें