॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: भरा हुआ, आपूरित, पूरा किया हुआ
संस्कृत: आप्यायने
अंग्रेज़ी: to fill,to complete, to fullfill
व्युत्पत्ति: पूर् + क्त, नि . (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | पूर्णा | पूर्णे | पूर्णाः |
| द्वितीया | पूर्णाम् | पूर्णे | पूर्णाः |
| तृतीया | पूर्णया | पूर्णाभ्याम् | पूर्णाभिः |
| चतुर्थी | पूर्णायै | पूर्णाभ्याम् | पूर्णाभ्यः |
| पञ्चमी | पूर्णायाः | पूर्णाभ्याम् | पूर्णाभ्यः |
| षष्ठी | पूर्णायाः | पूर्णयोः | पूर्णानाम् |
| सप्तमी | पूर्णायाम् | पूर्णयोः | पूर्णासु |
| सम्बोधन | हे पूर्णे | हे पूर्णे | हे पूर्णाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | पूर्यते | पूर्येते | पूर्यन्ते |
| मध्यम | पूर्यसे | पूर्येथे | पूर्यध्वे |
| उत्तम | पूर्ये | पूर्यावहे | पूर्यामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): पूर्यते · लिट् (आत्मने.): पुपूरे · लुट् (आत्मने.): पूरिता · लृट् (आत्मने.): पूरिष्यते · लोट् (आत्मने.): पूर्यताम् · लङ् (आत्मने.): अपूर्यत · विधिलिङ् (आत्मने.): पूर्येत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): पूरिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अपूरि · लृङ् (आत्मने.): अपूरिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: पूरण · ण्वुल्: पूरकः · तृच्: पूरिता · ण्यत्: पूर्यः · तव्य: पूरितव्यः · अनीयर्: पूरणीयः · क्त: पूर्णः · क्तवतु: पूर्णवान् · शानच्: पूर्यमाणः · क्त्वा: पूरित्वा · ल्यप्: प्रपूर्य · तुमुन्: पूरितुम् · णमुल्: पूरम् · घञ्: पूरः · क्तिन्: पूर्ति · क्वसु: पुपूर्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| पूर्णाः | पूर्णा (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: पूर् + क्त 📚 अन्य सम्भावना: पूर्णा (स्त्री.) — द्वितीया विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: पूर् + क्त | पूर्ण (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन |
पूर्णाः 📚 ➤ भरा हुआ, आपूरित, पूरा किया हुआ
संस्कृत: आप्यायने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| पूर्णा 📚 | पंचमी, दशमी, अमावस, और पूर्णिमासी की तिथियाँ | 🟠🔵🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड