॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: दुःख देना, मारना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: हिंसायाम्
अंग्रेज़ी: to kill, to destroy, to hurt
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | पोथिका | पोथिके | पोथिकाः |
| द्वितीया | पोथिकाम् | पोथिके | पोथिकाः |
| तृतीया | पोथिकया | पोथिकाभ्याम् | पोथिकाभिः |
| चतुर्थी | पोथिकायै | पोथिकाभ्याम् | पोथिकाभ्यः |
| पञ्चमी | पोथिकायाः | पोथिकाभ्याम् | पोथिकाभ्यः |
| षष्ठी | पोथिकायाः | पोथिकयोः | पोथिकानाम् |
| सप्तमी | पोथिकायाम् | पोथिकयोः | पोथिकासु |
| सम्बोधन | हे पोथिके | हे पोथिके | हे पोथिकाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | पुथ्यति | पुथ्यतः | पुथ्यन्ति |
| मध्यम | पुथ्यसि | पुथ्यथः | पुथ्यथ |
| उत्तम | पुथ्यामि | पुथ्यावः | पुथ्यामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: पुथ्यति · लिट्: पुपोथ · लुट्: पोथिता · लृट्: पोथिष्यति · लोट्: पुथ्यतात् · लङ्: अपुथ्यत् · विधिलिङ्: पुथ्येत् · आशीर्लिङ्: पुथ्यात् · लुङ्: अपोथीत् · लृङ्: अपोथिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: पोथन · ण्वुल्: पोथकः · तृच्: पोथिता · ण्यत्: पोथ्यः · तव्य: पोथितव्यः · अनीयर्: पोथनीयः · क्त: पुथितः · क्तवतु: पुथितवान् · शतृ: पुथ्यन् · स्य-शतृ: पोथिष्यन् · क्त्वा: पुथित्वा · ल्यप्: प्रपुथ्य · तुमुन्: पोथितुम् · णमुल्: पोथम् · घञ्: पोथः · क्तिन्: पुत्ति · क्वसु: पुपुथ्वान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| पोथिका | पोथिका (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: पुथ् + ण्वुल् 📚 अन्य सम्भावना: पोथिका (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: पुथ् + ण्वुल् | पोथिका (स्त्री.) — द्वितीया विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: पुथ् + ण्वुल् |
पोथिका 📚 ➤ दुःख देना, मारना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: हिंसायाम्
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| पोथिका 📚 | See अव-प्˚ | 🔵 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.३ सेकण्ड