॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: बांधना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: बन्धने
अंग्रेज़ी: to tie, to bind
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | बन्धा | बन्धारौ | बन्धारः |
| द्वितीया | बन्धारम् | बन्धारौ | बन्धॄन् |
| तृतीया | बन्ध्रा | बन्धृभ्याम् | बन्धृभिः |
| चतुर्थी | बन्ध्रे | बन्धृभ्याम् | बन्धृभ्यः |
| पञ्चमी | बन्धुः | बन्धृभ्याम् | बन्धृभ्यः |
| षष्ठी | बन्धुः | बन्ध्रोः | बन्धॄणाम् |
| सप्तमी | बन्धरि | बन्ध्रोः | बन्धृषु |
| सम्बोधन | हे बन्धः | हे बन्धारौ | हे बन्धारः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | बध्नाति | बध्नीतः | बध्नन्ति |
| मध्यम | बध्नासि | बध्नीथः | बध्नीथ |
| उत्तम | बध्नामि | बध्नीवः | बध्नीमः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: बध्नाति · लिट्: बबन्ध · लुट्: बन्द्धा · लृट्: भन्त्स्यति · लोट्: बध्नातु · लङ्: अबध्नात् · विधिलिङ्: बध्नीयात् · आशीर्लिङ्: बध्यात् · लुङ्: अभान्त्सीत् · लृङ्: अभन्त्स्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: बन्धन · ण्वुल्: बन्धकः · तृच्: बन्धा · ण्यत्: बन्ध्यः · तव्य: बन्धव्यः · अनीयर्: बन्धनीयः · क्त: बद्धः · क्तवतु: बद्धवान् · शतृ: बध्नन् · स्य-शतृ: भन्त्स्यन् · क्त्वा: बद्ध्वा · ल्यप्: प्रबध्य · तुमुन्: बन्धुम् · णमुल्: बन्धम् · घञ्: बन्धः · क्तिन्: बद्धि · क्वसु: बेधिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| बन्धः | बन्धृ (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: बन्ध् + तृच् 📚 अन्य सम्भावना: बन्धृ (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: बन्ध् + तृच् | बन्ध (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन |
बन्धः 📚 ➤ बांधना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: बन्धने
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| बन्धृ 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.० सेकण्ड