॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: प्रकाश, आभा, कान्ति, सौन्दर्य
संस्कृत: प्रभा · पर्याय: प्रभा, रुच्, रुचि, त्विष्, भास्
व्युत्पत्ति: भा+अङ्+टाप्
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | भा | भे | भाः |
| द्वितीया | भाम् | भे | भाः |
| तृतीया | भया | भाभ्याम् | भाभिः |
| चतुर्थी | भायै | भाभ्याम् | भाभ्यः |
| पञ्चमी | भायाः | भाभ्याम् | भाभ्यः |
| षष्ठी | भायाः | भयोः | भानाम् |
| सप्तमी | भायाम् | भयोः | भासु |
| सम्बोधन | हे भे | हे भे | हे भाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
अर्थ: मारना, ठोकना, नीचे गिराना (भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त)
संस्कृत: उपघाते
अंग्रेज़ी: to hit, to push down, to throw down, to knock down
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | उट्टिः | उट्टी | उट्टयः |
| द्वितीया | उट्टिम् | उट्टी | उट्टीः |
| तृतीया | उट्ट्या | उट्टिभ्याम् | उट्टिभिः |
| चतुर्थी | उट्टये / उट्ट्यै | उट्टिभ्याम् | उट्टिभ्यः |
| पञ्चमी | उट्टेः / उट्ट्याः | उट्टिभ्याम् | उट्टिभ्यः |
| षष्ठी | उट्टेः / उट्ट्याः | उट्ट्योः | उट्टीनाम् |
| सप्तमी | उट्टौ / उट्ट्याम् | उट्ट्योः | उट्टिषु |
| सम्बोधन | हे उट्टे | हे उट्टी | हे उट्टयः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | ओठति | ओठतः | ओठन्ति |
| मध्यम | ओठसि | ओठथः | ओठथ |
| उत्तम | ओठामि | ओठावः | ओठामः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: ओठति · लिट्: उवोठ · लुट्: ओठिता · लृट्: ओठिष्यति · लोट्: ओठतात् · लङ्: औठत् · विधिलिङ्: ओठेत् · आशीर्लिङ्: उठ्यात् · लुङ्: औठीत् · लृङ्: औठिष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: ओठन · ण्वुल्: ओठकः · तृच्: ओठिता · ण्यत्: ओठ्यः · तव्य: ओठितव्यः · अनीयर्: ओठनीयः · क्त: उठितः · क्तवतु: उठितवान् · शतृ: ओठन् · स्य-शतृ: ओठिष्यन् · क्त्वा: ओठित्वा · ल्यप्: प्रोठ्य · तुमुन्: ओठितुम् · णमुल्: ओठम् · घञ्: ओठः · क्तिन्: उट्टि · क्वसु: ऊठिवान्
भा 📚 ➤ प्रकाश, आभा, कान्ति, सौन्दर्य
संस्कृत: प्रभा · पर्याय: प्रभा, रुच्, रुचि, त्विष्, भास्
ओट्टे 📚 ➤ मारना, ठोकना, नीचे गिराना (भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त)
संस्कृत: उपघाते
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| भा 📚 | दीप्ति । चमक । प्रकाश | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
| उट्टि 📚 | सीधा मूल रूप नहीं मिला — 📚 छूकर निकटतम शब्द देखें |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| भा |
प्रभा (चमक) के नाम (१.३.३८) — प्रभा, रुच्, रुचि, त्विष्, भास्, छवि, द्युति, दीप्ति |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
| पदम् | विच्छेदः | सन्धि | सूत्रम् |
|---|---|---|---|
| भौट्ट | भा + ओट्टे | वृद्धि | वृद्धिरेचि (६.१.८८) |
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड