॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: गर्व करना, दुराचारी होना, पीसना, कूटना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: कल्कने कथने च
अंग्रेज़ी: to boast, to be egoistic, to cheat, to tear off, to powder, to speak, to talk
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | मचः | मचौ | मचाः |
| द्वितीया | मचम् | मचौ | मचान् |
| तृतीया | मचेन | मचाभ्याम् | मचैः |
| चतुर्थी | मचाय | मचाभ्याम् | मचेभ्यः |
| पञ्चमी | मचात् / मचाद् | मचाभ्याम् | मचेभ्यः |
| षष्ठी | मचस्य | मचयोः | मचानाम् |
| सप्तमी | मचे | मचयोः | मचेषु |
| सम्बोधन | हे मच | हे मचौ | हे मचाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | मचते | मचेते | मचन्ते |
| मध्यम | मचसे | मचेथे | मचध्वे |
| उत्तम | मचे | मचावहे | मचामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): मचते · लिट् (आत्मने.): मेचे · लुट् (आत्मने.): मचिता · लृट् (आत्मने.): मचिष्यते · लोट् (आत्मने.): मचताम् · लङ् (आत्मने.): अमचत · विधिलिङ् (आत्मने.): मचेत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): मचिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): अमचिष्ट · लृङ् (आत्मने.): अमचिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: मचन · ण्वुल्: माचकः · तृच्: मचिता · ण्यत्: माच्यः · तव्य: मचितव्यः · अनीयर्: मचनीयः · क्त: मचितः · क्तवतु: मचितवान् · शानच्: मचमानः · क्त्वा: मचित्वा · ल्यप्: प्रमच्य · तुमुन्: मचितुम् · णमुल्: माचम् · घञ्: माकः · क्तिन्: मक्ति · क्वसु: मेचिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| मच | मच (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: मच् + अच् 📚 अन्य सम्भावना: मच (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन · कृदन्त: मच् + अच् |
मच 📚 ➤ गर्व करना, दुराचारी होना, पीसना, कूटना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: कल्कने कथने च
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| मच 📚 | दम्भे शाठ्ये च अक० भ्वा० आ० सेट् । मचते अमचिष्ट मेचे | 🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.० सेकण्ड