॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: जाना, हिलना-जुलना, चलना, टहलना, सवारी करना
संस्कृत: राज्यगुणः, वाहनम् · पर्याय: सन्धि, विग्रह, आसन, द्वैध, आश्रय
व्युत्पत्ति: या+ल्युट् (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | यानम् | याने | यानानि |
| द्वितीया | यानम् | याने | यानानि |
| तृतीया | यानेन | यानाभ्याम् | यानैः |
| चतुर्थी | यानाय | यानाभ्याम् | यानेभ्यः |
| पञ्चमी | यानात् / यानाद् | यानाभ्याम् | यानेभ्यः |
| षष्ठी | यानस्य | यानयोः | यानानाम् |
| सप्तमी | याने | यानयोः | यानेषु |
| सम्बोधन | हे यान | हे याने | हे यानानि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, परस्मैपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | एति | इतः | यन्ति |
| मध्यम | एषि | इथः | इथ |
| उत्तम | एमि | इवः | इमः |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट्: एति · लिट्: इयाय · लुट्: एता · लृट्: एष्यति · लोट्: इतात् · लङ्: ऐत् · विधिलिङ्: इयात् · आशीर्लिङ्: ईयात् · लुङ्: अगात् · लृङ्: ऐष्यत्
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: अयन · ण्वुल्: आयकः · तृच्: एता · यत्: एयः · तव्य: एतव्यः · अनीयर्: अयनीयः · क्त: इतः · क्तवतु: इतवान् · शतृ: यन् · स्य-शतृ: एष्यन् · क्त्वा: इत्वा · ल्यप्: प्रेत्य · तुमुन्: एतुम् · णमुल्: आयम् · क्तिन्: इति · क्वसु: ईयिवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| यानम् | यान (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: इ + चानश् 📚 अन्य सम्भावना: यान (नपुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: इ + चानश् | यान (पुं.) — द्वितीया विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: इ + चानश् |
यानम् 📚 ➤ जाना, हिलना-जुलना, चलना, टहलना, सवारी करना
संस्कृत: राज्यगुणः, वाहनम् · पर्याय: सन्धि, विग्रह, आसन, द्वैध, आश्रय
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| यान 📚 | गाड़ी, रथ आदि सवारी । वाहन । विमान । आकाशयान | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| यान |
हर प्रकार का वाहन (२.८.५८) — वाहन, युग्य, पत्र, धोरण |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड