॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: चिंतन करना, मनन करना, तर्क वितर्क करना, विचार करना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: वितर्के
अंग्रेज़ी: to consider,to think,to sound,to shout
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका 📘 धातु-रूपावली में सभी लकार
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | स्यामा | स्यामे | स्यामाः |
| द्वितीया | स्यामाम् | स्यामे | स्यामाः |
| तृतीया | स्यामया | स्यामाभ्याम् | स्यामाभिः |
| चतुर्थी | स्यामायै | स्यामाभ्याम् | स्यामाभ्यः |
| पञ्चमी | स्यामायाः | स्यामाभ्याम् | स्यामाभ्यः |
| षष्ठी | स्यामायाः | स्यामयोः | स्यामानाम् |
| सप्तमी | स्यामायाम् | स्यामयोः | स्यामासु |
| सम्बोधन | हे स्यामे | हे स्यामे | हे स्यामाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
लट् लकार, आत्मनेपद (कर्तरि):
| पुरुष | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथम | स्यामयते | स्यामयेते | स्यामयन्ते |
| मध्यम | स्यामयसे | स्यामयेथे | स्यामयध्वे |
| उत्तम | स्यामये | स्यामयावहे | स्यामयामहे |
दसों लकार (प्रथम पुरुष, एकवचन): लट् (आत्मने.): स्यामयते · लिट् (आत्मने.): स्यामयाञ्चक्रे · लुट् (आत्मने.): स्यामयिता · लृट् (आत्मने.): स्यामयिष्यते · लोट् (आत्मने.): स्यामयताम् · लङ् (आत्मने.): अस्यामयत · विधिलिङ् (आत्मने.): स्यामयेत · आशीर्लिङ् (आत्मने.): स्यामयिषीष्ट · लुङ् (आत्मने.): असिस्यमत · लृङ् (आत्मने.): अस्यामयिष्यत
प्रमुख कृदन्त: ल्युट्: स्यामन · ण्वुल्: स्यामकः · तृच्: स्यामयिता · यत्: स्याम्यः · तव्य: स्यामयितव्यः · अनीयर्: स्यामनीयः · क्त: स्यामितः · क्तवतु: स्यामितवान् · शानच्: स्यामयमानः · क्त्वा: स्यामयित्वा · ल्यप्: प्रस्याम्य · तुमुन्: स्यामयितुम् · णमुल्: स्यामम् · क्तिन्: स्यान्ति · क्वसु: स्यामयाम्बभूवान्
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| स्यामा | स्यामा (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन · कृदन्त: स्यम् + अच् 📚 अन्य सम्भावना: स्यामा (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: स्यम् + अच् | स्यामा (स्त्री.) — द्वितीया विभक्ति, बहुवचन · कृदन्त: स्यम् + अच् |
स्यामा 📚 ➤ चिंतन करना, मनन करना, तर्क वितर्क करना, विचार करना (कर्तृवाचक कृदन्त)
संस्कृत: वितर्के
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| स्यामा 📚 | पु संज्ञा स्त्री॰ | 🟠 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
इस शब्द के प्रातिपदिक अमरकोश की पर्याय-सूची में नहीं मिले (क्रिया, अव्यय, सर्वनाम व नाम प्रायः अमरकोश में नहीं होते)।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.२ सेकण्ड