॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: बुद्धिमान्, मनीषी
संस्कृत: पर्याय: ज्ञातृ, विन्दु, दृश्
व्युत्पत्ति: विद् + कुरच्
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | विदुरः | विदुरौ | विदुराः |
| द्वितीया | विदुरम् | विदुरौ | विदुरान् |
| तृतीया | विदुरेण | विदुराभ्याम् | विदुरैः |
| चतुर्थी | विदुराय | विदुराभ्याम् | विदुरेभ्यः |
| पञ्चमी | विदुरात् / विदुराद् | विदुराभ्याम् | विदुरेभ्यः |
| षष्ठी | विदुरस्य | विदुरयोः | विदुराणाम् |
| सप्तमी | विदुरे | विदुरयोः | विदुरेषु |
| सम्बोधन | हे विदुर | हे विदुरौ | हे विदुराः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| विदुर | विदुर (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: विदुर (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
विदुर 📚 ➤ बुद्धिमान्, मनीषी
संस्कृत: पर्याय: ज्ञातृ, विन्दु, दृश्
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| विदुर 📚 | वह जो जानता हो । जानकर । वेत्ता । ज्ञाता | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| विदुर |
बेंत के नाम (२.४.३०) — वेतस, रथ, अभ्रपुष्प, शीत, वानीर, वंजुल जानने वाला (३.१.३०) — ज्ञाता, विन्दु |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
ⓘ समास के खण्ड कोश से पहचाने गए हैं; विग्रह-वाक्य व समास-प्रकार (तत्पुरुष/बहुव्रीहि आदि) अर्थ पर निर्भर करता है।
कोई कृदन्त पद नहीं पहचाना गया।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड