॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: हवा, वायु
संस्कृत: वायुः, मयनफलवृक्षः · पर्याय: स्पर्शन, वायु, मातरिश्वन्, सदागति, पृषदश्व
व्युत्पत्ति: श्वसित्यनेन-श्वस् + ल्युट् (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | श्वसनः | श्वसनौ | श्वसनाः |
| द्वितीया | श्वसनम् | श्वसनौ | श्वसनान् |
| तृतीया | श्वसनेन | श्वसनाभ्याम् | श्वसनैः |
| चतुर्थी | श्वसनाय | श्वसनाभ्याम् | श्वसनेभ्यः |
| पञ्चमी | श्वसनात् / श्वसनाद् | श्वसनाभ्याम् | श्वसनेभ्यः |
| षष्ठी | श्वसनस्य | श्वसनयोः | श्वसनानाम् |
| सप्तमी | श्वसने | श्वसनयोः | श्वसनेषु |
| सम्बोधन | हे श्वसन | हे श्वसनौ | हे श्वसनाः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| श्वसन | श्वसन (पुं.) — सम्बोधन, एकवचन 📚 अन्य सम्भावना: श्वसन (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन |
श्वसन 📚 ➤ हवा, वायु
संस्कृत: वायुः, मयनफलवृक्षः · पर्याय: स्पर्शन, वायु, मातरिश्वन्, सदागति, पृषदश्व
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| श्वसन 📚 | साँस लेना । दम लेना | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| श्वसन |
वायु के नाम (१.१.७४) — स्पर्शन, वायु, मातरिश्वा, सदागति, पृषदश्व, गन्धवह, गन्धवाह, अनिल मैनफल के नाम (२.४.५२) — पिण्डीतक, मरुबक, करहाटक |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड