🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:36:20 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

व्यय् (व्ययँ)

भ्वादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 01.1024
धात्वर्थ: वित्तत्यागे गतौ च — जाना, खर्च करना (to spend, to do an expense, to go)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्ययतिव्ययतःव्ययन्ति
मध्यमव्ययसिव्ययथःव्ययथ
उत्तमव्ययामिव्ययावःव्ययामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्ययतात् / व्ययताद् / व्ययतुव्ययताम्व्ययन्तु
मध्यमव्यय / व्ययतात् / व्ययताद्व्ययतम्व्ययत
उत्तमव्ययानिव्ययावव्ययाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअव्ययत् / अव्ययद्अव्ययताम्अव्ययन्
मध्यमअव्ययःअव्ययतम्अव्ययत
उत्तमअव्ययम्अव्ययावअव्ययाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्ययेत् / व्ययेद्व्ययेताम्व्ययेयुः
मध्यमव्ययेःव्ययेतम्व्ययेत
उत्तमव्ययेयम्व्ययेवव्ययेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्ययिष्यतिव्ययिष्यतःव्ययिष्यन्ति
मध्यमव्ययिष्यसिव्ययिष्यथःव्ययिष्यथ
उत्तमव्ययिष्यामिव्ययिष्यावःव्ययिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्ययिताव्ययितारौव्ययितारः
मध्यमव्ययितासिव्ययितास्थःव्ययितास्थ
उत्तमव्ययितास्मिव्ययितास्वःव्ययितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमवव्यायवव्ययतुःवव्ययुः
मध्यमवव्ययिथवव्ययथुःवव्यय
उत्तमवव्यय / वव्यायवव्ययिववव्ययिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअव्ययीत् / अव्ययीद्अव्ययिष्टाम्अव्ययिषुः
मध्यमअव्ययीःअव्ययिष्टम्अव्ययिष्ट
उत्तमअव्ययिषम्अव्ययिष्वअव्ययिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्यय्यात् / व्यय्याद्व्यय्यास्ताम्व्यय्यासुः
मध्यमव्यय्याःव्यय्यास्तम्व्यय्यास्त
उत्तमव्यय्यासम्व्यय्यास्वव्यय्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअव्ययिष्यत् / अव्ययिष्यद्अव्ययिष्यताम्अव्ययिष्यन्
मध्यमअव्ययिष्यःअव्ययिष्यतम्अव्ययिष्यत
उत्तमअव्ययिष्यम्अव्ययिष्यावअव्ययिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें