🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:36:28 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

दा (दाण्)

भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.1079
धात्वर्थ: दाने — देना (to give)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमयच्छतियच्छतःयच्छन्ति
मध्यमयच्छसियच्छथःयच्छथ
उत्तमयच्छामियच्छावःयच्छामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमयच्छतात् / यच्छताद् / यच्छतुयच्छताम्यच्छन्तु
मध्यमयच्छ / यच्छतात् / यच्छताद्यच्छतम्यच्छत
उत्तमयच्छानियच्छावयच्छाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअयच्छत् / अयच्छद्अयच्छताम्अयच्छन्
मध्यमअयच्छःअयच्छतम्अयच्छत
उत्तमअयच्छम्अयच्छावअयच्छाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमयच्छेत् / यच्छेद्यच्छेताम्यच्छेयुः
मध्यमयच्छेःयच्छेतम्यच्छेत
उत्तमयच्छेयम्यच्छेवयच्छेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदास्यतिदास्यतःदास्यन्ति
मध्यमदास्यसिदास्यथःदास्यथ
उत्तमदास्यामिदास्यावःदास्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदातादातारौदातारः
मध्यमदातासिदातास्थःदातास्थ
उत्तमदातास्मिदातास्वःदातास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमददौददतुःददुः
मध्यमददाथ / ददिथददथुःदद
उत्तमददौददिवददिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदात् / अदाद्अदाताम्अदुः
मध्यमअदाःअदातम्अदात
उत्तमअदाम्अदावअदाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदेयात् / देयाद्देयास्ताम्देयासुः
मध्यमदेयाःदेयास्तम्देयास्त
उत्तमदेयासम्देयास्वदेयास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदास्यत् / अदास्यद्अदास्यताम्अदास्यन्
मध्यमअदास्यःअदास्यतम्अदास्यत
उत्तमअदास्यम्अदास्यावअदास्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें