२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें
नम् (णमँ)
भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.1136
धात्वर्थ: प्रह्वत्वे शब्दे च — नमस्कार करना, वंदन करना, सम्मान देना, नमना, शब्द करना (to salute,to greet, to respect, to bend, to sound)
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
नमति
नमतः
नमन्ति
मध्यम
नमसि
नमथः
नमथ
उत्तम
नमामि
नमावः
नमामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
नमतात् / नमताद् / नमतु
नमताम्
नमन्तु
मध्यम
नम / नमतात् / नमताद्
नमतम्
नमत
उत्तम
नमानि
नमाव
नमाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अनमत् / अनमद्
अनमताम्
अनमन्
मध्यम
अनमः
अनमतम्
अनमत
उत्तम
अनमम्
अनमाव
अनमाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
नमेत् / नमेद्
नमेताम्
नमेयुः
मध्यम
नमेः
नमेतम्
नमेत
उत्तम
नमेयम्
नमेव
नमेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
नंस्यति
नंस्यतः
नंस्यन्ति
मध्यम
नंस्यसि
नंस्यथः
नंस्यथ
उत्तम
नंस्यामि
नंस्यावः
नंस्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
नन्ता
नन्तारौ
नन्तारः
मध्यम
नन्तासि
नन्तास्थः
नन्तास्थ
उत्तम
नन्तास्मि
नन्तास्वः
नन्तास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
ननाम
नेमतुः
नेमुः
मध्यम
ननन्थ / नेमिथ
नेमथुः
नेम
उत्तम
ननम / ननाम
नेमिव
नेमिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अनंसीत् / अनंसीद्
अनंसिष्टाम्
अनंसिषुः
मध्यम
अनंसीः
अनंसिष्टम्
अनंसिष्ट
उत्तम
अनंसिषम्
अनंसिष्व
अनंसिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
नम्यात् / नम्याद्
नम्यास्ताम्
नम्यासुः
मध्यम
नम्याः
नम्यास्तम्
नम्यास्त
उत्तम
नम्यासम्
नम्यास्व
नम्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अनंस्यत् / अनंस्यद्
अनंस्यताम्
अनंस्यन्
मध्यम
अनंस्यः
अनंस्यतम्
अनंस्यत
उत्तम
अनंस्यम्
अनंस्याव
अनंस्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
नम्यते
नम्येते
नम्यन्ते
मध्यम
नम्यसे
नम्येथे
नम्यध्वे
उत्तम
नम्ये
नम्यावहे
नम्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
नम्यताम्
नम्येताम्
नम्यन्ताम्
मध्यम
नम्यस्व
नम्येथाम्
नम्यध्वम्
उत्तम
नम्यै
नम्यावहै
नम्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अनम्यत
अनम्येताम्
अनम्यन्त
मध्यम
अनम्यथाः
अनम्येथाम्
अनम्यध्वम्
उत्तम
अनम्ये
अनम्यावहि
अनम्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
नम्येत
नम्येयाताम्
नम्येरन्
मध्यम
नम्येथाः
नम्येयाथाम्
नम्येध्वम्
उत्तम
नम्येय
नम्येवहि
नम्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
नंस्यते
नंस्येते
नंस्यन्ते
मध्यम
नंस्यसे
नंस्येथे
नंस्यध्वे
उत्तम
नंस्ये
नंस्यावहे
नंस्यामहे
प्रत्यय
प्रयोग / अर्थ
प्रातिपदिक / अव्यय
पुंलिङ्ग
स्त्रीलिङ्ग
नपुंसकलिङ्ग
ल्युट्
भाववाचक/करणवाचक कृदन्त
नमन
—
—
नमनम्
ण्वुल्
कर्तृवाचक कृदन्त
नामक
नामकः
नामिका
नामकम्
तृच्
कर्तृवाचक कृदन्त
नन्तृ
नन्ता
नन्त्री
नन्तृ
यत्
विध्यर्थक कृदन्त
नम्य
नम्यः
नम्या
नम्यम्
तव्य
विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए)
नन्तव्य
नन्तव्यः
नन्तव्या
नन्तव्यम्
अनीयर्
विध्यर्थक कृदन्त
नमनीय
नमनीयः
नमनीया
नमनीयम्
क्त
भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा)
नत
नतः
नता
नतम्
क्तवतु
भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा)
नतवत्
नतवान्
नतवती
नतवत् / नतवद्
शतृ
वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद)
नमत्
नमन्
नमन्ती
नमत् / नमद्
स्य-शतृ
भविष्यत्कालिक कृदन्त
नंस्यत्
नंस्यन्
नंस्यती / नंस्यन्ती
नंस्यत् / नंस्यद्
क्त्वा
पूर्वकालिक अव्यय (करके)
नत्वा
—
—
—
ल्यप्
पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)
प्रणत्य
—
—
—
तुमुन्
निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए)
नन्तुम्
—
—
—
णमुल्
पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय
नामम्
—
—
—
घञ्
भाववाचक कृदन्त
नाम
नामः
—
—
क्तिन्
भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त
नति
—
नतिः
—
क्वसु
भूतकालिक (लिट्) कृदन्त
नेमिवस्
नेमिवान्
नेमुषी
नेमिवत् / नेमिवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।
ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।