२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
शी (शीङ्)
अदादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 02.0026
धात्वर्थ: स्वप्ने — सोना, शयन करना (to sleep)
कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शेते शयाते शेरते मध्यम शेषे शयाथे शेध्वे उत्तम शये शेवहे शेमहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शेताम् शयाताम् शेरताम् मध्यम शेष्व शयाथाम् शेध्वम् उत्तम शयै शयावहै शयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशेत अशयाताम् अशेरत मध्यम अशेथाः अशयाथाम् अशेध्वम् उत्तम अशयि अशेवहि अशेमहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शयीत शयीयाताम् शयीरन् मध्यम शयीथाः शयीयाथाम् शयीध्वम् उत्तम शयीय शयीवहि शयीमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शयिष्यते शयिष्येते शयिष्यन्ते मध्यम शयिष्यसे शयिष्येथे शयिष्यध्वे उत्तम शयिष्ये शयिष्यावहे शयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शयिता शयितारौ शयितारः मध्यम शयितासे शयितासाथे शयिताध्वे उत्तम शयिताहे शयितास्वहे शयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शिश्ये शिश्याते शिश्यिरे मध्यम शिश्यिषे शिश्याथे शिश्यिढ्वे / शिश्यिध्वे उत्तम शिश्ये शिश्यिवहे शिश्यिमहे
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशयिष्ट अशयिषाताम् अशयिषत मध्यम अशयिष्ठाः अशयिषाथाम् अशयिढ्वम् / अशयिध्वम् उत्तम अशयिषि अशयिष्वहि अशयिष्महि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शयिषीष्ट शयिषीयास्ताम् शयिषीरन् मध्यम शयिषीष्ठाः शयिषीयास्थाम् शयिषीढ्वम् / शयिषीध्वम् उत्तम शयिषीय शयिषीवहि शयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशयिष्यत अशयिष्येताम् अशयिष्यन्त मध्यम अशयिष्यथाः अशयिष्येथाम् अशयिष्यध्वम् उत्तम अशयिष्ये अशयिष्यावहि अशयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शय्यते शय्येते शय्यन्ते मध्यम शय्यसे शय्येथे शय्यध्वे उत्तम शय्ये शय्यावहे शय्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शय्यताम् शय्येताम् शय्यन्ताम् मध्यम शय्यस्व शय्येथाम् शय्यध्वम् उत्तम शय्यै शय्यावहै शय्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अशय्यत अशय्येताम् अशय्यन्त मध्यम अशय्यथाः अशय्येथाम् अशय्यध्वम् उत्तम अशय्ये अशय्यावहि अशय्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शय्येत शय्येयाताम् शय्येरन् मध्यम शय्येथाः शय्येयाथाम् शय्येध्वम् उत्तम शय्येय शय्येवहि शय्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम शयिष्यते / शायिष्यते शयिष्येते / शायिष्येते शयिष्यन्ते / शायिष्यन्ते मध्यम शयिष्यसे / शायिष्यसे शयिष्येथे / शायिष्येथे शयिष्यध्वे / शायिष्यध्वे उत्तम शयिष्ये / शायिष्ये शयिष्यावहे / शायिष्यावहे शयिष्यामहे / शायिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त शयन — — शयनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त शायक शायकः शायिका शायकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त शयितृ शयिता शयित्री शयितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त शेय शेयः शेया शेयम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) शयितव्य शयितव्यः शयितव्या शयितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त शयनीय शयनीयः शयनीया शयनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) शयित शयितः शयिता शयितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) शयितवत् शयितवान् शयितवती शयितवत् / शयितवद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) शयान शयानः शयाना शयानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) शयित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रशय्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) शयितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय शायम् — — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त शीति — शीतिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त शिशीवस् शिशीवान् शिशुषी शिशीवत् / शिशीवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।