🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:15:20 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

मृज् (मृजूँ)

अदादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 02.0061
धात्वर्थ: शुद्धौ — धोना, स्वच्छ करना (to cleanse, to purify)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममार्ष्टिमृष्टःमार्जन्ति / मृजन्ति
मध्यममार्क्षिमृष्ठःमृष्ठ
उत्तममार्ज्मिमृज्वःमृज्मः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममार्ष्टु / मृष्टात् / मृष्टाद्मृष्टाम्मार्जन्तु / मृजन्तु
मध्यममृड्ढि / मृष्टात् / मृष्टाद्मृष्टम्मृष्ट
उत्तममार्जानिमार्जावमार्जाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमार्ट् / अमार्ड्अमृष्टाम्अमार्जन् / अमृजन्
मध्यमअमार्ट् / अमार्ड्अमृष्टम्अमृष्ट
उत्तमअमार्जम्अमृज्वअमृज्म

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममृज्यात् / मृज्याद्मृज्याताम्मृज्युः
मध्यममृज्याःमृज्यातम्मृज्यात
उत्तममृज्याम्मृज्यावमृज्याम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममार्क्ष्यति / मार्जिष्यतिमार्क्ष्यतः / मार्जिष्यतःमार्क्ष्यन्ति / मार्जिष्यन्ति
मध्यममार्क्ष्यसि / मार्जिष्यसिमार्क्ष्यथः / मार्जिष्यथःमार्क्ष्यथ / मार्जिष्यथ
उत्तममार्क्ष्यामि / मार्जिष्यामिमार्क्ष्यावः / मार्जिष्यावःमार्क्ष्यामः / मार्जिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममार्जिता / मार्ष्टामार्जितारौ / मार्ष्टारौमार्जितारः / मार्ष्टारः
मध्यममार्जितासि / मार्ष्टासिमार्जितास्थः / मार्ष्टास्थःमार्जितास्थ / मार्ष्टास्थ
उत्तममार्जितास्मि / मार्ष्टास्मिमार्जितास्वः / मार्ष्टास्वःमार्जितास्मः / मार्ष्टास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमममार्जममार्जतुः / ममृजतुःममार्जुः / ममृजुः
मध्यमममार्जिथ / ममार्ष्ठममार्जथुः / ममृजथुःममार्ज / ममृज
उत्तमममार्जममार्जिव / ममृजिव / ममृज्वममार्जिम / ममृजिम / ममृज्म

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमार्क्षीत् / अमार्क्षीद् / अमार्जीत् / अमार्जीद्अमार्जिष्टाम् / अमार्ष्टाम्अमार्क्षुः / अमार्जिषुः
मध्यमअमार्क्षीः / अमार्जीःअमार्जिष्टम् / अमार्ष्टम्अमार्जिष्ट / अमार्ष्ट
उत्तमअमार्क्षम् / अमार्जिषम्अमार्क्ष्व / अमार्जिष्वअमार्क्ष्म / अमार्जिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथममृज्यात् / मृज्याद्मृज्यास्ताम्मृज्यासुः
मध्यममृज्याःमृज्यास्तम्मृज्यास्त
उत्तममृज्यासम्मृज्यास्वमृज्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअमार्क्ष्यत् / अमार्क्ष्यद् / अमार्जिष्यत् / अमार्जिष्यद्अमार्क्ष्यताम् / अमार्जिष्यताम्अमार्क्ष्यन् / अमार्जिष्यन्
मध्यमअमार्क्ष्यः / अमार्जिष्यःअमार्क्ष्यतम् / अमार्जिष्यतम्अमार्क्ष्यत / अमार्जिष्यत
उत्तमअमार्क्ष्यम् / अमार्जिष्यम्अमार्क्ष्याव / अमार्जिष्यावअमार्क्ष्याम / अमार्जिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें