🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:13:01 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

धिष् (धिषँ)

जुहोत्यादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 03.0023
धात्वर्थ: शब्दे — शब्द करना (to sound)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदिधेष्टिदिधिष्टःदिधिषति
मध्यमदिधेक्षिदिधिष्ठःदिधिष्ठ
उत्तमदिधेष्मिदिधिष्वःदिधिष्मः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदिधिष्टात् / दिधिष्टाद् / दिधेष्टुदिधिष्टाम्दिधिषतु
मध्यमदिधिड्ढि / दिधिष्टात् / दिधिष्टाद्दिधिष्टम्दिधिष्ट
उत्तमदिधिषाणिदिधिषावदिधिषाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदिधेट् / अदिधेड्अदिधिष्टाम्अदिधिषुः
मध्यमअदिधेट् / अदिधेड्अदिधिष्टम्अदिधिष्ट
उत्तमअदिधिषम्अदिधिष्वअदिधिष्म

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदिधिष्यात् / दिधिष्याद्दिधिष्याताम्दिधिष्युः
मध्यमदिधिष्याःदिधिष्यातम्दिधिष्यात
उत्तमदिधिष्याम्दिधिष्यावदिधिष्याम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमधेषिष्यतिधेषिष्यतःधेषिष्यन्ति
मध्यमधेषिष्यसिधेषिष्यथःधेषिष्यथ
उत्तमधेषिष्यामिधेषिष्यावःधेषिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमधेषिताधेषितारौधेषितारः
मध्यमधेषितासिधेषितास्थःधेषितास्थ
उत्तमधेषितास्मिधेषितास्वःधेषितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदिधेषदिधिषतुःदिधिषुः
मध्यमदिधेषिथदिधिषथुःदिधिष
उत्तमदिधेषदिधिषिवदिधिषिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअधेषीत् / अधेषीद्अधेषिष्टाम्अधेषिषुः
मध्यमअधेषीःअधेषिष्टम्अधेषिष्ट
उत्तमअधेषिषम्अधेषिष्वअधेषिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमधिष्यात् / धिष्याद्धिष्यास्ताम्धिष्यासुः
मध्यमधिष्याःधिष्यास्तम्धिष्यास्त
उत्तमधिष्यासम्धिष्यास्वधिष्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअधेषिष्यत् / अधेषिष्यद्अधेषिष्यताम्अधेषिष्यन्
मध्यमअधेषिष्यःअधेषिष्यतम्अधेषिष्यत
उत्तमअधेषिष्यम्अधेषिष्यावअधेषिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें