२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें
स्पन्द् (स्पदिँ)
भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0014
धात्वर्थ: किञ्चिच्चलने — धीरे धीरे चलना, काँपना, थरथराना (to vibrate, to shake, to move a little, to palpitate, to quake, to tremble, to kick)
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
स्पन्दते
स्पन्देते
स्पन्दन्ते
मध्यम
स्पन्दसे
स्पन्देथे
स्पन्दध्वे
उत्तम
स्पन्दे
स्पन्दावहे
स्पन्दामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
स्पन्दताम्
स्पन्देताम्
स्पन्दन्ताम्
मध्यम
स्पन्दस्व
स्पन्देथाम्
स्पन्दध्वम्
उत्तम
स्पन्दै
स्पन्दावहै
स्पन्दामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अस्पन्दत
अस्पन्देताम्
अस्पन्दन्त
मध्यम
अस्पन्दथाः
अस्पन्देथाम्
अस्पन्दध्वम्
उत्तम
अस्पन्दे
अस्पन्दावहि
अस्पन्दामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
स्पन्देत
स्पन्देयाताम्
स्पन्देरन्
मध्यम
स्पन्देथाः
स्पन्देयाथाम्
स्पन्देध्वम्
उत्तम
स्पन्देय
स्पन्देवहि
स्पन्देमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
स्पन्दिष्यते
स्पन्दिष्येते
स्पन्दिष्यन्ते
मध्यम
स्पन्दिष्यसे
स्पन्दिष्येथे
स्पन्दिष्यध्वे
उत्तम
स्पन्दिष्ये
स्पन्दिष्यावहे
स्पन्दिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
स्पन्दिता
स्पन्दितारौ
स्पन्दितारः
मध्यम
स्पन्दितासे
स्पन्दितासाथे
स्पन्दिताध्वे
उत्तम
स्पन्दिताहे
स्पन्दितास्वहे
स्पन्दितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
पस्पन्दे
पस्पन्दाते
पस्पन्दिरे
मध्यम
पस्पन्दिषे
पस्पन्दाथे
पस्पन्दिध्वे
उत्तम
पस्पन्दे
पस्पन्दिवहे
पस्पन्दिमहे
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अस्पन्दिष्ट
अस्पन्दिषाताम्
अस्पन्दिषत
मध्यम
अस्पन्दिष्ठाः
अस्पन्दिषाथाम्
अस्पन्दिध्वम्
उत्तम
अस्पन्दिषि
अस्पन्दिष्वहि
अस्पन्दिष्महि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
स्पन्दिषीष्ट
स्पन्दिषीयास्ताम्
स्पन्दिषीरन्
मध्यम
स्पन्दिषीष्ठाः
स्पन्दिषीयास्थाम्
स्पन्दिषीध्वम्
उत्तम
स्पन्दिषीय
स्पन्दिषीवहि
स्पन्दिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अस्पन्दिष्यत
अस्पन्दिष्येताम्
अस्पन्दिष्यन्त
मध्यम
अस्पन्दिष्यथाः
अस्पन्दिष्येथाम्
अस्पन्दिष्यध्वम्
उत्तम
अस्पन्दिष्ये
अस्पन्दिष्यावहि
अस्पन्दिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
स्पन्द्यते
स्पन्द्येते
स्पन्द्यन्ते
मध्यम
स्पन्द्यसे
स्पन्द्येथे
स्पन्द्यध्वे
उत्तम
स्पन्द्ये
स्पन्द्यावहे
स्पन्द्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
स्पन्द्यताम्
स्पन्द्येताम्
स्पन्द्यन्ताम्
मध्यम
स्पन्द्यस्व
स्पन्द्येथाम्
स्पन्द्यध्वम्
उत्तम
स्पन्द्यै
स्पन्द्यावहै
स्पन्द्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अस्पन्द्यत
अस्पन्द्येताम्
अस्पन्द्यन्त
मध्यम
अस्पन्द्यथाः
अस्पन्द्येथाम्
अस्पन्द्यध्वम्
उत्तम
अस्पन्द्ये
अस्पन्द्यावहि
अस्पन्द्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
स्पन्द्येत
स्पन्द्येयाताम्
स्पन्द्येरन्
मध्यम
स्पन्द्येथाः
स्पन्द्येयाथाम्
स्पन्द्येध्वम्
उत्तम
स्पन्द्येय
स्पन्द्येवहि
स्पन्द्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
स्पन्दिष्यते
स्पन्दिष्येते
स्पन्दिष्यन्ते
मध्यम
स्पन्दिष्यसे
स्पन्दिष्येथे
स्पन्दिष्यध्वे
उत्तम
स्पन्दिष्ये
स्पन्दिष्यावहे
स्पन्दिष्यामहे
प्रत्यय
प्रयोग / अर्थ
प्रातिपदिक / अव्यय
पुंलिङ्ग
स्त्रीलिङ्ग
नपुंसकलिङ्ग
ल्युट्
भाववाचक/करणवाचक कृदन्त
स्पन्दन
—
—
स्पन्दनम्
ण्वुल्
कर्तृवाचक कृदन्त
स्पन्दक
स्पन्दकः
स्पन्दिका
स्पन्दकम्
तृच्
कर्तृवाचक कृदन्त
स्पन्दितृ
स्पन्दिता
स्पन्दित्री
स्पन्दितृ
ण्यत्
विध्यर्थक कृदन्त
स्पन्द्य
स्पन्द्यः
स्पन्द्या
स्पन्द्यम्
तव्य
विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए)
स्पन्दितव्य
स्पन्दितव्यः
स्पन्दितव्या
स्पन्दितव्यम्
अनीयर्
विध्यर्थक कृदन्त
स्पन्दनीय
स्पन्दनीयः
स्पन्दनीया
स्पन्दनीयम्
क्त
भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा)
स्पन्दित
स्पन्दितः
स्पन्दिता
स्पन्दितम्
क्तवतु
भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा)
स्पन्दितवत्
स्पन्दितवान्
स्पन्दितवती
स्पन्दितवत् / स्पन्दितवद्
शानच्
वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद)
स्पन्दमान
स्पन्दमानः
स्पन्दमाना
स्पन्दमानम्
क्त्वा
पूर्वकालिक अव्यय (करके)
स्पन्दित्वा
—
—
—
ल्यप्
पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)
प्रस्पन्द्य
—
—
—
तुमुन्
निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए)
स्पन्दितुम्
—
—
—
णमुल्
पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय
स्पन्दम्
—
—
—
घञ्
भाववाचक कृदन्त
स्पन्द
स्पन्दः
—
—
क्तिन्
भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त
स्पन्ति
—
स्पन्तिः
—
क्वसु
भूतकालिक (लिट्) कृदन्त
पस्पन्द्वस्
पस्पन्द्वान्
पस्पन्दुषी
पस्पन्द्वत् / पस्पन्द्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।
ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।