🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:12:59 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

व्री (व्रीङ्)

दिवादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 04.0035
धात्वर्थ: वृणोत्यर्थे — पसन्द करना, ढूंढ के निकालना, बीनना (to choose,to select,to find, to glean)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्रीयतेव्रीयेतेव्रीयन्ते
मध्यमव्रीयसेव्रीयेथेव्रीयध्वे
उत्तमव्रीयेव्रीयावहेव्रीयामहे

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्रीयताम्व्रीयेताम्व्रीयन्ताम्
मध्यमव्रीयस्वव्रीयेथाम्व्रीयध्वम्
उत्तमव्रीयैव्रीयावहैव्रीयामहै

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअव्रीयतअव्रीयेताम्अव्रीयन्त
मध्यमअव्रीयथाःअव्रीयेथाम्अव्रीयध्वम्
उत्तमअव्रीयेअव्रीयावहिअव्रीयामहि

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्रीयेतव्रीयेयाताम्व्रीयेरन्
मध्यमव्रीयेथाःव्रीयेयाथाम्व्रीयेध्वम्
उत्तमव्रीयेयव्रीयेवहिव्रीयेमहि

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्रेष्यतेव्रेष्येतेव्रेष्यन्ते
मध्यमव्रेष्यसेव्रेष्येथेव्रेष्यध्वे
उत्तमव्रेष्येव्रेष्यावहेव्रेष्यामहे

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्रेताव्रेतारौव्रेतारः
मध्यमव्रेतासेव्रेतासाथेव्रेताध्वे
उत्तमव्रेताहेव्रेतास्वहेव्रेतास्महे

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमविव्रियेविव्रियातेविव्रियिरे
मध्यमविव्रियिषेविव्रियाथेविव्रियिढ्वे / विव्रियिध्वे
उत्तमविव्रियेविव्रियिवहेविव्रियिमहे

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअव्रेष्टअव्रेषाताम्अव्रेषत
मध्यमअव्रेष्ठाःअव्रेषाथाम्अव्रेढ्वम्
उत्तमअव्रेषिअव्रेष्वहिअव्रेष्महि

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमव्रेषीष्टव्रेषीयास्ताम्व्रेषीरन्
मध्यमव्रेषीष्ठाःव्रेषीयास्थाम्व्रेषीढ्वम्
उत्तमव्रेषीयव्रेषीवहिव्रेषीमहि

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअव्रेष्यतअव्रेष्येताम्अव्रेष्यन्त
मध्यमअव्रेष्यथाःअव्रेष्येथाम्अव्रेष्यध्वम्
उत्तमअव्रेष्येअव्रेष्यावहिअव्रेष्यामहि

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें