🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:14:26 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

दस् (दसुँ)

दिवादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 04.0110
धात्वर्थ: उपक्षये — फेंकना (to throw, to bounce, to fly away)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदस्यतिदस्यतःदस्यन्ति
मध्यमदस्यसिदस्यथःदस्यथ
उत्तमदस्यामिदस्यावःदस्यामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदस्यतात् / दस्यताद् / दस्यतुदस्यताम्दस्यन्तु
मध्यमदस्य / दस्यतात् / दस्यताद्दस्यतम्दस्यत
उत्तमदस्यानिदस्यावदस्याम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदस्यत् / अदस्यद्अदस्यताम्अदस्यन्
मध्यमअदस्यःअदस्यतम्अदस्यत
उत्तमअदस्यम्अदस्यावअदस्याम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदस्येत् / दस्येद्दस्येताम्दस्येयुः
मध्यमदस्येःदस्येतम्दस्येत
उत्तमदस्येयम्दस्येवदस्येम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदसिष्यतिदसिष्यतःदसिष्यन्ति
मध्यमदसिष्यसिदसिष्यथःदसिष्यथ
उत्तमदसिष्यामिदसिष्यावःदसिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदसितादसितारौदसितारः
मध्यमदसितासिदसितास्थःदसितास्थ
उत्तमदसितास्मिदसितास्वःदसितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमददासदेसतुःदेसुः
मध्यमदेसिथदेसथुःदेस
उत्तमददस / ददासदेसिवदेसिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदसत् / अदसद्अदसताम्अदसन्
मध्यमअदसःअदसतम्अदसत
उत्तमअदसम्अदसावअदसाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदस्यात् / दस्याद्दस्यास्ताम्दस्यासुः
मध्यमदस्याःदस्यास्तम्दस्यास्त
उत्तमदस्यासम्दस्यास्वदस्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदसिष्यत् / अदसिष्यद्अदसिष्यताम्अदसिष्यन्
मध्यमअदसिष्यःअदसिष्यतम्अदसिष्यत
उत्तमअदसिष्यम्अदसिष्यावअदसिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें