🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:15:40 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

दु (टुदु)

स्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 05.0011
धात्वर्थ: उपतापे — दुःख देना, जलना, तप्त करना, जलाना (to give pain,to burn,to heat, to set on fire)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुनोतिदुनुतःदुन्वन्ति
मध्यमदुनोषिदुनुथःदुनुथ
उत्तमदुनोमिदुनुवः / दुन्वःदुनुमः / दुन्मः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुनुतात् / दुनुताद् / दुनोतुदुनुताम्दुन्वन्तु
मध्यमदुनु / दुनुतात् / दुनुताद्दुनुतम्दुनुत
उत्तमदुनवानिदुनवावदुनवाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदुनोत् / अदुनोद्अदुनुताम्अदुन्वन्
मध्यमअदुनोःअदुनुतम्अदुनुत
उत्तमअदुनवम्अदुनुव / अदुन्वअदुनुम / अदुन्म

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुनुयात् / दुनुयाद्दुनुयाताम्दुनुयुः
मध्यमदुनुयाःदुनुयातम्दुनुयात
उत्तमदुनुयाम्दुनुयावदुनुयाम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदोष्यतिदोष्यतःदोष्यन्ति
मध्यमदोष्यसिदोष्यथःदोष्यथ
उत्तमदोष्यामिदोष्यावःदोष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदोतादोतारौदोतारः
मध्यमदोतासिदोतास्थःदोतास्थ
उत्तमदोतास्मिदोतास्वःदोतास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुदावदुदुवतुःदुदुवुः
मध्यमदुदविथ / दुदोथदुदुवथुःदुदुव
उत्तमदुदव / दुदावदुदुविवदुदुविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदौषीत् / अदौषीद्अदौष्टाम्अदौषुः
मध्यमअदौषीःअदौष्टम्अदौष्ट
उत्तमअदौषम्अदौष्वअदौष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदूयात् / दूयाद्दूयास्ताम्दूयासुः
मध्यमदूयाःदूयास्तम्दूयास्त
उत्तमदूयासम्दूयास्वदूयास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदोष्यत् / अदोष्यद्अदोष्यताम्अदोष्यन्
मध्यमअदोष्यःअदोष्यतम्अदोष्यत
उत्तमअदोष्यम्अदोष्यावअदोष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें